“Các kiến trúc sư của AI” đã được tạp chí TIME vinh danh là Nhân vật của Năm vào ngày thứ Năm, với lý do năm 2025 là thời điểm mà tiềm năng của trí tuệ nhân tạo “xuất hiện mạnh mẽ” và không còn đường quay lại.
“Vì đã mang đến kỷ nguyên của những cỗ máy biết suy nghĩ, vì khiến nhân loại vừa trầm trồ vừa lo ngại, vì định hình hiện tại và vượt qua những giới hạn có thể, Các kiến trúc sư của AI chính là Nhân vật của Năm 2025 của TIME,” tạp chí viết trên mạng xã hội.
TIME cho biết họ cố tình lựa chọn con người — “những cá nhân đã hình dung, thiết kế và xây dựng AI” — thay vì bản thân công nghệ, dù trước đây họ cũng từng chọn các khái niệm hay công nghệ.
“Chúng tôi đã vinh danh không chỉ cá nhân mà còn cả tập thể, nhiều phụ nữ hơn so với điều mà các nhà sáng lập tạp chí có thể hình dung (dù vẫn chưa đủ), và trong một số trường hợp hiếm hoi, là một khái niệm: như Trái Đất bị đe dọa năm 1988, hay máy tính cá nhân năm 1982,” Tổng biên tập Sam Jacobs viết trong phần giải thích lựa chọn. “Câu chuyện xoay quanh việc chọn PC thay vì Steve Jobs của Apple sau đó đã trở thành đề tài cho nhiều cuốn sách và cả một bộ phim.”
Một trong những hình trang bìa — mô phỏng bức ảnh “Lunch Atop a Skyscraper” nổi tiếng của thập niên 1930 — cho thấy tám lãnh đạo công nghệ ngồi trên xà thép: CEO Meta Mark Zuckerberg, CEO AMD Lisa Su, CEO Tesla Elon Musk, CEO Nvidia Jensen Huang, CEO OpenAI Sam Altman, CEO DeepMind Demis Hassabis, CEO Anthropic Dario Amodei và nhà tiên phong AI Fei-Fei Li, người sáng lập startup World Labs vào năm ngoái.
Một trang bìa khác cho thấy giàn giáo bao quanh chữ “AI” khổng lồ được thiết kế giống như linh kiện máy tính.
Trong số tám người được chọn, năm người — Musk, Zuckerberg, Huang, Altman và Su — đều đã là tỷ phú, với tổng tài sản ước tính 870 tỷ USD theo danh sách mới nhất của tạp chí Forbes. Phần lớn khối tài sản này được hình thành chỉ trong ba năm bùng nổ AI vừa qua.
Theo Thomas Husson, chuyên gia phân tích tại công ty nghiên cứu Forrester, việc TIME chọn AI làm Nhân vật của Năm là hợp lý, bởi 2025 là năm AI chuyển từ “một công nghệ mới dành cho nhóm tiên phong sang giai đoạn đạt tới khối người dùng đủ lớn để trở thành một phần của đời sống phổ thông.”
Tạp chí cũng ghi nhận sự xuất hiện của các CEO công ty AI tại lễ nhậm chức của Tổng thống Donald Trump đầu năm nay tại Điện Capitol như một dấu hiệu cho sự nổi bật của ngành này.
“Đây là năm mà toàn bộ tiềm năng của trí tuệ nhân tạo bộc lộ rõ rệt, và cũng là lúc mọi người nhận ra sẽ không còn chuyện quay đầu hay đứng ngoài cuộc,” Jacobs viết.
Tuy nhiên, một số chuyên gia cảnh báo về làn sóng AI và cuộc đua tạo ra các hệ thống ngày càng mạnh mẽ.
“Các công ty AI hàng đầu đang nỗ lực thay thế con người trong mọi lĩnh vực của đời sống, và họ không hề giấu giếm điều đó,” Anthony Aguirre, giám đốc điều hành tổ chức phi lợi nhuận Future of Life Institute chuyên về an toàn AI, nhận định. “Tác động đối với xã hội có thể thảm khốc nếu không có những ranh giới bảo vệ những gì mang tính con người và quan trọng nhất đối với chúng ta.”
Theo các sàn dự đoán trước đó, AI là ứng cử viên hàng đầu cho danh hiệu này, cùng với Jensen Huang và Sam Altman. Giáo hoàng Leo XIV — vị giáo hoàng người Mỹ đầu tiên, được bầu sau khi Giáo hoàng Francis qua đời trong năm — cũng được xem là ứng viên tiềm năng, ngoài ra còn có Trump, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Thị trưởng đắc cử New York Zohran Mamdani.
Sau khi tái đắc cử nhiệm kỳ hai tại Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump được TIME chọn là Nhân vật của Năm 2024, kế nhiệm Taylor Swift — Nhân vật của Năm 2023.
Tạp chí TIME được Marc Benioff mua lại vào năm 2018. Benioff, đồng sáng lập công ty điện toán đám mây Salesforce, từng gọi AI là “có lẽ là làn sóng công nghệ quan trọng nhất” trong cuộc đời ông. Ông nhiều lần khẳng định không can thiệp vào các quyết định biên tập của TIME.
Danh hiệu Nhân vật của Năm bắt đầu từ năm 1927, khi các biên tập viên của TIME lựa chọn người họ cho là có ảnh hưởng lớn nhất đến các tiêu đề tin tức trong 12 tháng trước đó.
CEO Tạp chí TIME Jessica Sibley (thứ 2, bên phải) rung chuông tại Sở Giao dịch Chứng khoán New York để công bố Nhân vật Của Năm Tạp chí TIME. Cùng tham dự sự kiện là Giám đốc Quan hệ Toàn cầu của OpenAI Chris Lehane (thứ 2, bên trái). Ảnh: AP
CEO Tạp chí TIME Jessica Sibley trả lời phỏng vấn trên sàn Sở Giao dịch Chứng khoán New York, bên cạnh trang bìa Nhân vật của Năm Tạp chí TIME minh họa tám lãnh đạo công nghệ ngồi trên xà thép. Ảnh: AP
