Ngày 4/8, công ty Tây Ban Nha Kreios Space thông báo kế hoạch phóng vệ tinh đầu tiên trên thế giới sử dụng không khí hút từ khí quyển để tạo lực đẩy.
Công nghệ này có tên gọi “động cơ đẩy điện hút không khí (ABEP)”. Theo nguyên lý hoạt động được công bố, không khí được hút vào, đốt nóng, ion hóa và phóng ra ngoài để tạo lực đẩy. Phương pháp này cho phép vệ tinh trên “quỹ đạo tầm rất thấp (VLEO)” – ở độ cao từ khoảng 100 đến 400 km – duy trì hoạt động mà không cần nhiên liệu lỏng để chống lại lực cản khí quyển.
Adrián Senar, CEO của Kreios Space, tuyên bố: “Kreios đang chế tạo các vệ tinh cho phép vận hành bền vững ở VLEO. Chúng tôi giúp vệ tinh bay thấp hơn, lâu hơn và tiết kiệm hơn, từ đó nâng cao chất lượng quan sát, truyền thông và độ chính xác của các sứ mệnh.”
Kreios Space chọn hãng Kongsberg NanoAvionics (Lithuania) cung cấp thân vệ tinh (satellite bus) để mang hệ thống ABEP lên quỹ đạo thử nghiệm.
Atle Wøllo, CEO của Kongsberg NanoAvionics, cho biết: “Kreios đang giải quyết một trong những môi trường vận hành khắc nghiệt nhất trong không gian. Sứ mệnh này nằm trong số ít các sáng kiến VLEO của châu Âu. Nhóm kỹ thuật chúng tôi đã phối hợp chặt chẽ với Kreios để cấu hình thân vệ tinh MP42 đáp ứng yêu cầu và hỗ trợ tích hợp công nghệ của Kreios.”
Kreios Space chưa công bố ngày phóng cụ thể, chỉ cho biết sẽ thực hiện “khi sự quan tâm và phát triển công nghệ VLEO được đẩy mạnh.” Tuy nhiên, trang web của công ty đặt “mục tiêu dự kiến là năm 2027” cho sứ mệnh đầu tiên.
Vệ tinh trên quỹ đạo tầm thấp (LEO) thường không cần lực đẩy liên tục. Chỉ cần vài cú đẩy nhỏ từ động cơ truyền thống sử dụng nhiên liệu dự trữ là đủ để giữ đúng quỹ đạo.
VLEO lại rất khác biệt. Ở độ cao này, khí quyển vẫn còn đủ dày để tạo lực cản lên tàu vũ trụ. Vệ tinh VLEO phải sử dụng động cơ đẩy gần như liên tục để chống lại lực cản đó. Vì vậy, nhiên liệu mang theo sẽ nhanh chóng cạn kiệt – do đó cần một phương pháp đẩy không dùng nhiên liệu hóa thạch, như ABEP.
Vệ tinh VLEO có nhiều lợi thế so với LEO: hình ảnh độ phân giải cao hơn nhờ gần Trái Đất hơn. Quan trọng nhất là quỹ đạo này ít tắc nghẽn hơn nhiều. LEO hiện có hàng nghìn vệ tinh (phần lớn là Starlink của SpaceX) và con số này không ngừng tăng, trong khi VLEO còn rất nhiều không gian.
Nếu công nghệ này thành công và được thương mại hóa, vệ tinh trong tương lai có thể bay rất gần Trái Đất, và dùng chính không khí xung quanh để duy trì quỹ đạo.

Ảnh minh họa vệ tinh hoạt động trên quỹ đạo tầm rất thấp. Kreios Space hợp tác với Kongsberg NanoAvionics phát triển sứ mệnh này. Ảnh: Kreios Space

