Honda Motor vừa phát triển một bàn tay robot có khả năng thực hiện các chuyển động cực kỳ tinh vi, đánh dấu sự trở lại của hãng trong lĩnh vực robot với trọng tâm mới là ứng dụng công nghiệp sau khi khai tử robot hình người ASIMO từng rất nổi tiếng.
Công ty đặt mục tiêu thương mại hóa bàn tay robot nhiều ngón này vào đầu thập niên 2030 để phục vụ ngành sản xuất, trong bối cảnh tình trạng thiếu hụt lao động ngày càng nghiêm trọng.
Khác với các robot công nghiệp truyền thống vốn chỉ thực hiện những công việc lặp đi lặp lại, hệ thống mới của Honda kết hợp khả năng điều khiển vận động tinh tế với sức mạnh cơ học, cho phép một robot đảm nhiệm nhiều công đoạn lắp ráp khác nhau.
Robot có thể dùng ngón cái và ngón trỏ để kẹp một con vít có đường kính chỉ 1,6 mm, xoay nó rồi đưa chính xác vào lỗ bắt vít. Ngoài ra, robot còn có thể nâng các vật nặng tới 5 kg chỉ bằng đầu ngón tay.
“Chúng tôi đã đạt được độ mượt mà đáng kinh ngạc ngay cả với những chuyển động cực kỳ tinh tế,” ông Takahide Yoshiike, kỹ sư trưởng điều hành tại Honda R&D, cho biết.
Được trang bị các cảm biến xúc giác có khả năng nhận biết hình dạng vật thể, bàn tay robot sử dụng bốn ngón tay (không có ngón út) để thao tác với linh kiện và định hướng chúng đúng vị trí trước khi lắp ráp. Hệ thống cũng được thiết kế để thực hiện những công việc phức tạp hơn như lắp ráp các đầu nối điện tử.
Honda dự kiến bắt đầu thử nghiệm thực địa quy mô lớn tại nhà máy Yorii ở tỉnh Saitama, nơi robot sẽ đảm nhiệm việc phân loại số lượng lớn linh kiện do các nhà cung cấp chuyển đến.
Theo công ty, mục tiêu là để một robot có thể thực hiện nhiều nhiệm vụ khác nhau, giúp tự động hóa các dây chuyền sản xuất đang chịu áp lực ngày càng lớn từ tình trạng thiếu nhân công.
Honda cho biết một trong những đột phá quan trọng nhất là hệ thống truyền động mới dành cho các ngón tay. Các ngón tay robot hiện nay thường sử dụng động cơ và dây cáp để truyền lực, dẫn tới những hạn chế về độ bền.
Cơ chế mới của Honda, hiện đã được nộp đơn xin cấp bằng sáng chế, “uốn cong mềm mại như cành liễu nhưng vẫn truyền lực hiệu quả”, ông Yoshiike nói.
Dự án này mở ra một chương mới cho chương trình robot của Honda sau khi ASIMO chính thức ngừng hoạt động. Ra mắt năm 2000, ASIMO từng là một trong những robot hình người nổi tiếng nhất Nhật Bản.
Mặc dù ASIMO gây ấn tượng với khả năng đi lại và tương tác tiên tiến, Honda vẫn không thể loại bỏ hoàn toàn những lo ngại về an toàn, chẳng hạn nguy cơ robot vô tình làm ngã người đứng gần trong các tình huống bất ngờ như khi một đứa trẻ bất chợt ôm lấy nó. Vì vậy, công ty gặp khó khăn trong việc mở rộng hoạt động kinh doanh và quyết định khai tử ASIMO vào năm 2022.
Khoảng năm 2019, Honda đã âm thầm chuyển hướng nghiên cứu robot sang phát triển các ngón tay robot.
Nhóm nghiên cứu phải làm việc trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, đặc biệt khi các công ty Trung Quốc liên tục đạt bước tiến trong lĩnh vực robot, đồng thời Honda cũng đối mặt với những câu hỏi về sự chững lại của chương trình robot của mình.
“Mọi người liên tục hỏi: ‘Robot của Honda đâu rồi?’”, ông Yoshiike kể lại.
Thay vì sao chép công nghệ hiện có, Honda lựa chọn phát triển những giải pháp hoàn toàn mới.
“Muốn tạo ra giá trị mới, chúng tôi phải chấp nhận những thách thức mà chưa biết trước cách giải quyết. Điều đó rất khó khăn, nhưng chúng tôi vẫn kiên trì theo đuổi”, ông nói.
Thành quả của nỗ lực đó là bàn tay robot nhiều ngón vừa được Honda giới thiệu tại một triển lãm robot ở Tokyo vào cuối tháng 5. Theo công ty, công nghệ này đã nhận được nhiều đề nghị hợp tác từ các doanh nghiệp.
Honda cũng dự kiến khởi động một dự án nghiên cứu chung với Viện RIKEN trong năm tài chính 2026 nhằm đẩy nhanh việc phát triển “AI vật lý” (Physical AI), công nghệ cho phép robot tự học các nhiệm vụ mới một cách tự chủ.
“Mục tiêu trước mắt của chúng tôi là đưa ra thị trường giải pháp tốt nhất có thể bằng những công nghệ hiện có”, ông Yoshiike cho biết.

Bàn tay robot nhiều ngón do Honda Motor phát triển tại thành phố Wako, tỉnh Saitama, Nhật Bản. Ảnh: Kyodo

