Công ty AI Mỹ Anthropic cáo buộc tập đoàn công nghệ Trung Quốc Alibaba đã chiết xuất trái phép các năng lực của mô hình AI Claude trong một chiến dịch mà hãng cho là cuộc tấn công lớn nhất từng được ghi nhận nhằm vào hệ thống của mình.
Anthropic trong một bức thư gửi giới chức Mỹ cho biết đây là hoạt động “chưng cất mô hình”, tức huấn luyện một mô hình AI kém năng lực hơn dựa trên các phản hồi do một mô hình mạnh hơn tạo ra.
Theo Anthropic, chiến dịch này diễn ra từ ngày 22/4 đến 5/6/2026, tạo ra hơn 28,8 triệu lượt tương tác với Claude thông qua gần 25.000 tài khoản gian lận.
Anthropic cho rằng việc chưng cất mô hình là một cách giúp Trung Quốc đẩy nhanh quá trình tiếp cận các năng lực tiên tiến của Mythos Preview, mô hình AI mới nhất của công ty.
Anthropic cáo buộc chiến dịch được thực hiện bởi các đơn vị có liên hệ với Alibaba và Alibaba Qwen, phòng thí nghiệm AI của tập đoàn này. Alibaba hiện chưa phản hồi yêu cầu bình luận.
Bức thư đề ngày 10/6 được gửi tới hai Thượng nghị sĩ Mỹ Tim Scott và Elizabeth Warren, lần lượt là Chủ tịch và thành viên cấp cao của Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Mỹ, trước một phiên điều trần về AI.
Hồi tháng 4, Nhà Trắng đã cáo buộc Trung Quốc đánh cắp tài sản trí tuệ của các phòng thí nghiệm AI Mỹ trên quy mô công nghiệp.
Anthropic cho biết họ ủng hộ các nỗ lực của chính phủ Mỹ nhằm ngăn chặn các cuộc tấn công như vậy, bao gồm việc hợp tác với các công ty AI khu vực tư nhân để chia sẻ thông tin tình báo về các mối đe dọa.
Trước đó, trong một bài đăng hồi tháng 2, Anthropic cho biết đã phát hiện một chiến dịch của startup AI Trung Quốc DeepSeek cùng hai phòng thí nghiệm AI khác tại Trung Quốc nhằm chiết xuất trái phép năng lực từ nền tảng Claude.
Theo Anthropic, chiến dịch liên quan đến DeepSeek tạo ra hơn 150.000 lượt tương tác với Claude, trong khi Moonshot AI vượt 3,4 triệu lượt và MiniMax hơn 13 triệu lượt.
Công ty cũng cảnh báo các chiến dịch này đang gia tăng cả về quy mô lẫn mức độ tinh vi, đồng thời cho rằng việc đối phó đòi hỏi “hành động nhanh chóng và phối hợp” giữa doanh nghiệp, nhà hoạch định chính sách và cộng đồng AI toàn cầu.
Trong tháng này, Alibaba đã bị Bộ Quốc phòng Mỹ đưa vào danh sách các công ty Trung Quốc có làm việc cho quân đội, một quyết định mà tập đoàn đang khiếu nại.
Tuy nhiên, Bộ Thương mại Mỹ vẫn chưa đưa DeepSeek vào danh sách hạn chế thương mại, dù một ủy ban liên ngành của chính phủ đánh giá công ty này là rủi ro đối với an ninh quốc gia. Reuters trước đó đưa tin cơ quan này muốn tránh làm leo thang căng thẳng với Bắc Kinh.
Trong khi đó, ngày 12/6, chỉ hai ngày sau khi Anthropic gửi bức thư, Bộ Thương mại Mỹ đã áp đặt các biện pháp hạn chế gây tranh cãi đối với các mô hình AI Mythos và Fable mới nhất của Anthropic. Giới chức lo ngại các mô hình này có thể bị các tổ chức tình báo quân sự tại Trung Quốc và các quốc gia khác sử dụng.
Các biện pháp hạn chế này đã khiến Anthropic phải vô hiệu hóa quyền truy cập vào các mô hình trên trên phạm vi toàn cầu.

Khách tham quan gian hàng của Alibaba tại Hội nghị Trí tuệ nhân tạo Thế giới ở Thượng Hải, Trung Quốc, ngày 26/7/2025. Ảnh: Reuters

