Nvidia, Microsoft, Meta, Palantir và hơn 20 công ty khác hôm 24/7 công bố một bức thư kêu gọi các nhà hoạch định chính sách tránh “hạn chế quá sớm” đối với các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) có trọng số mở (open-weight), vì những biện pháp này có thể “bóp nghẹt cạnh tranh hoặc đẩy hoạt động đổi mới ra nước ngoài”.
Các mô hình AI có trọng số mở cho phép người dùng tải xuống, điều chỉnh và vận hành trên hạ tầng của riêng mình. Công nghệ này đã trở thành chủ đề tranh luận gay gắt trong ngành công nghệ những tuần gần đây.
Các mô hình có trọng số mở của Trung Quốc đang ngày càng cạnh tranh với những sản phẩm hàng đầu của các công ty Mỹ như OpenAI và Anthropic, vốn chủ yếu phát triển các mô hình độc quyền, mã nguồn đóng. Các quan chức và lãnh đạo doanh nghiệp Mỹ đang cân nhắc việc có nên hạn chế quyền tiếp cận các mô hình Trung Quốc tại Mỹ hay không.
Đầu tháng này, startup Trung Quốc Moonshot AI càng làm gia tăng lo ngại sau khi phát hành mô hình Kimi K3, được cho là vượt qua các sản phẩm tiên tiến của Mỹ trong một số bài kiểm tra chuẩn của ngành. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent hôm 21/7 nói với CNBC rằng chính quyền Mỹ sẽ xem xét liệu các công ty Trung Quốc có đánh cắp sở hữu trí tuệ của Mỹ hay không, đồng thời cho biết chính phủ “có khả năng áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với họ vì hành vi đánh cắp này”.
Tuy nhiên, trong bức thư công bố hôm 24/7, nhóm các công ty công nghệ Mỹ cảnh báo các nhà hoạch định chính sách không nên hành động vội vàng. Theo họ, các mô hình có trọng số mở giúp tăng cường cạnh tranh và bảo đảm lợi ích từ công nghệ được “chia sẻ rộng rãi thay vì tập trung vào một số ít bên”.
“Chỉ dựa vào các mô hình đóng không đồng nghĩa với an toàn tuyệt đối: chúng có thể bị xâm nhập, bị lạm dụng hoặc gặp lỗi theo những cách mà bên ngoài không thể phát hiện,” bức thư viết. “Việc tập trung các năng lực AI tiên tiến vào một số ít mô hình đóng càng làm gia tăng rủi ro đó.”
CEO Nvidia Jensen Huang và CEO Microsoft Satya Nadella đều chia sẻ bức thư trên tài khoản mạng xã hội cá nhân.
Elon Musk, người điều hành một công ty AI thuộc tập đoàn tên lửa SpaceX, cũng chia sẻ bức thư trên mạng xã hội và viết rằng ông “hoàn toàn ủng hộ”. Tuy nhiên, SpaceX không chính thức ký tên vào bức thư.
OpenAI và Anthropic cũng không ký bức thư.
Greg Brockman, Chủ tịch OpenAI, hôm 23/7 cho biết công ty ủng hộ việc mở rộng quyền tiếp cận AI và ông chưa tham gia bất kỳ cuộc thảo luận nào với chính quyền Tổng thống Trump về khả năng cấm các mô hình AI có trọng số mở của Trung Quốc tại Mỹ.
“Tôi nghĩ về bản chất, AI và việc sử dụng AI là những thứ thực sự rất quan trọng để mở rộng quyền tiếp cận. Vì vậy, ở cấp độ sâu xa hơn, tôi cho rằng có thêm nhiều mô hình và nhiều cách sử dụng hơn là điều tốt,” Brockman nói với các phóng viên trong một cuộc họp tại New York.
Hôm 23/7, cố vấn Nhà Trắng Michael Kratsios cáo buộc Moonshot AI phát triển Kimi K3 bằng cách chưng cất công nghệ của Anthropic.
Kratsios viết trên mạng xã hội rằng hoạt động chưng cất AI hợp pháp đóng vai trò quan trọng trong hệ sinh thái đổi mới mở. Tuy nhiên, ông cảnh báo “hoạt động chưng cất công nghiệp quy mô lớn, bí mật nhằm đánh cắp công nghệ độc quyền của Mỹ” là “không thể chấp nhận”.
Trong bức thư hôm 24/7, các công ty công nghệ Mỹ cho rằng những lo ngại về hoạt động chưng cất bất hợp pháp nên được giải quyết thông qua “các khuôn khổ pháp lý và thương mại có mục tiêu”, thay vì áp dụng “những hạn chế trên diện rộng đối với các kỹ thuật đóng vai trò quan trọng trong đổi mới AI”.
Bức thư kết luận: “Vị thế dẫn đầu của Mỹ trong lĩnh vực AI sẽ không được đánh giá dựa trên một mô hình AI tiên phong duy nhất, mà dựa trên việc Mỹ có xây dựng được một hệ sinh thái mạnh và mở, có khả năng lan tỏa đến mọi lĩnh vực hay không. Đây là điều thiết yếu để tạo ra các cơ hội đổi mới và thịnh vượng trên khắp đất nước.”
Du khách tham quan bên ngoài Nhà Trắng ở Washington, DC. Ảnh: Getty Images
