Một cặp tàu vũ trụ tư nhân vừa cho thấy khả năng cơ động ấn tượng ở độ cao lớn phía trên Trái đất khi áp sát nhau trong phạm vi 200m trên quỹ đạo Trái đất tầm thấp. Theo công ty Impulse Space của Mỹ là chủ sở hữu, cuộc tiếp cận này của hai tàu dạng vệ tinh Mira cho thấy những khả năng có thể hữu ích cho nhiều nhóm khách hàng trong tương lai.
“Những thao tác cơ động, linh hoạt và có tính động lực như thế này là cách chúng tôi mở rộng khả năng tiếp cận không gian sau khi phóng và tạo ra những khả năng thực hiện nhiệm vụ mới,” Tom Mueller, CEO kiêm nhà sáng lập Impulse Space, đồng thời là người đầu tiên Elon Musk tuyển dụng tại SpaceX, nói trong một tuyên bố ngày 8-9.
“Các đội ngũ thiết kế, chế tạo và vận hành Mira của chúng tôi đang dẫn đầu hướng tới một kỷ nguyên không gian thực sự, và khách hàng trong mọi lĩnh vực sẽ được hưởng lợi,” ông nói.
Mira là phương tiện chuyển quỹ đạo, tức tàu vũ trụ được thiết kế để đưa các thiết bị do khách hàng thuê lên những vị trí chính xác trên quỹ đạo Trái đất hoặc xa hơn. Có kích thước tương đương một chiếc máy rửa chén, Mira có thể mang theo tối đa 300kg thiết bị và có khả năng cơ động cao, như cuộc tiếp cận vừa qua đã cho thấy.
Hoạt động này có sự tham gia của các vệ tinh Mira được phóng lần lượt vào tháng 1-2025 và tháng 11-2025 trong hai sứ mệnh mà Impulse gọi là LEO Express 2 (LEO-2) và LEO Express 3 (LEO-3).
Hoạt động bắt đầu từ tháng 2 vừa qua khi Mira LEO-2 thực hiện một lần đốt động cơ kéo dài để thu hẹp khoảng cách với tàu còn lại. LEO-2 tiếp tục thực hiện những lần đốt động cơ ngắn hơn trong suốt mùa xuân và mùa hè, đưa hai tàu vào cùng vị trí tương đối trên quỹ đạo.
“Sau đó, vào tháng 7, LEO-2 thực hiện một loạt lần tiếp cận LEO-3 ở khoảng cách gần, bắt đầu từ khoảng 820m và sau đó tiếp tục tiến gần LEO-3,” Impulse Space viết trong thông báo ngày 8-9. “Cuối cùng, ở lần tiếp cận gần nhất, LEO-2 đã cơ động đến cách LEO-3 khoảng 200m.”
Cả hai tàu Mira đều ghi lại cuộc tiếp cận bằng cách chụp ảnh lẫn nhau thông qua hệ thống camera trên tàu. Hai công ty Starfish Space và HEO đã phối hợp với Impulse Space để thực hiện màn chụp ảnh trên quỹ đạo này.
Cuối năm ngoái, hai công ty Impulse Space và Starfish Space phối hợp thực hiện một cuộc tiếp cận giữa LEO-2 và Mira đầu tiên từng được đưa vào không gian, được phóng trong sứ mệnh Leo Express 1 vào tháng 11-2023. Trong hoạt động mang tên Remora, LEO-2 sử dụng phần mềm định vị của Starfish Space để tiếp cận LEO-1 trong phạm vi 1.250m.
“Chúng tôi đang trình diễn một số khả năng tiên tiến giúp Mira khác biệt với các phương tiện khác,” Drew Damon, phó chủ tịch phụ trách các chương trình tàu vũ trụ tại Impulse Space, nói trong tuyên bố ngày 8-9. “Đây là lần thứ hai chúng tôi chứng minh Mira có khả năng cơ động và hệ thống động lực đủ để hỗ trợ một lớp hoạt động cơ động mới trên quỹ đạo, và đội ngũ của chúng tôi rất hào hứng tiếp tục thực hiện những nhiệm vụ mà Mira có năng lực đặc biệt để đảm nhận.”
Impulse Space không phải công ty duy nhất đang phát triển và trình diễn khả năng cơ động trên quỹ đạo. Đây là năng lực được các chính phủ đặc biệt coi trọng vì họ muốn bảo dưỡng, nâng cấp các vệ tinh của mình và theo dõi hoạt động của các tàu vũ trụ đối phương. Chẳng hạn, đầu năm nay, hai tàu vũ trụ của Nga từng áp sát nhau chỉ trong phạm vi 3m ở trên quỹ đạo Trái đất.

Tàu Mira LEO-2 của Impulse Space được chụp từ kính viễn vọng trên tàu LEO-3 ở khoảng cách khoảng 5.000m. Ảnh: Impulse Space

Tàu Mira LEO-2 của Impulse Space được chụp từ kính viễn vọng trên tàu LEO-3 ở khoảng cách khoảng 5.000m. Ảnh: HEO/Impulse Space

