SpaceX dự kiến phóng tên lửa Starship lần thứ 13 từ cơ sở Starbase ở Nam Texas vào ngày 23/7, sau khi nỗ lực phóng trước đó bị hủy vào giây cuối cùng hôm 16/7.
Khung thời gian phóng kéo dài 90 phút, bắt đầu lúc 18 giờ 45 phút ngày 23/7 theo giờ miền Đông Mỹ (5 giờ 45 phút ngày 24/7 theo giờ Việt Nam).
Starship là tên lửa lớn nhất và mạnh nhất từng được chế tạo. Đây sẽ là chuyến bay thứ 13 của phương tiện này và là sứ mệnh thứ hai trong năm 2026.
Starship hướng tới khả năng tái sử dụng hoàn toàn
Starship gồm tầng đẩy Super Heavy và tầng trên được gọi là Ship. Cả hai đều được chế tạo bằng thép không gỉ và thiết kế để có thể tái sử dụng hoàn toàn.
Khi lắp ráp hoàn chỉnh, tên lửa cao hơn 122 m và có khả năng đưa hơn 100 tấn hàng hóa lên quỹ đạo Trái Đất. SpaceX kỳ vọng sự kết hợp giữa sức mạnh và khả năng tái sử dụng của Starship sẽ tạo ra bước đột phá trong hoạt động bay vào không gian, mở đường cho các sứ mệnh đưa con người lên Mặt Trăng, sao Hỏa và những điểm đến xa hơn.
Starship thực hiện chuyến bay đầu tiên vào tháng 4/2023 và đã có thêm 11 chuyến bay cận quỹ đạo, gần nhất là ngày 22/5. Chuyến bay thử nghiệm lần thứ 12 là sứ mệnh đầu tiên của Starship phiên bản 3 (V3), biến thể tiên tiến được SpaceX phát triển trong nhiều tháng.
Starship V3 sẽ là biến thể vận hành chính thức đầu tiên của phương tiện này. Theo kế hoạch, nó sẽ được sử dụng trong sứ mệnh Artemis III của NASA vào năm 2027 và đưa các phi hành gia của Artemis IV lên Mặt Trăng một năm sau đó, nếu các sứ mệnh diễn ra đúng kế hoạch.
Trong Chuyến bay 12 hồi tháng 5, Ship đã triển khai thành công 22 tải trọng qua khe phóng “PEZ dispenser”, gồm 20 vệ tinh Starlink mô phỏng và 2 vệ tinh Starlink thực được trang bị cảm biến hình ảnh. Sau đó, phương tiện trở về Trái Đất nguyên vẹn và hạ xuống biển theo kế hoạch ngoài khơi Tây Australia.
Tuy nhiên, Super Heavy gặp vấn đề với động cơ trong quá trình trở về Trái Đất và cuối cùng rơi xuống Vịnh Mexico thay vì thực hiện cú hạ xuống có kiểm soát.
Chuyến bay 13 tiếp tục thử nghiệm khả năng hạ cánh
Về lâu dài, SpaceX muốn đưa cả Super Heavy và Ship trở lại trực tiếp bệ phóng sau khi cất cánh, sau đó dùng các cánh tay “đũa gắp” gắn trên các tháp phóng tại Starbase để bắt lấy từng phương tiện. Theo công ty, chiến lược này sẽ cho phép mỗi phương tiện thực hiện nhiều chuyến bay mỗi ngày.
SpaceX đã 3 lần bắt thành công Super Heavy, gần nhất trong Chuyến bay 8 hồi tháng 3/2025. Công ty chưa từng thử dùng cánh tay “đũa gắp” để bắt Ship.
Trong Chuyến bay 13, Super Heavy sẽ tiếp tục hạ xuống có kiểm soát tại một khu vực ngoài khơi ở Vịnh Mexico khoảng 7 phút sau khi phóng.
“Mục tiêu thử nghiệm chính của tầng đẩy là thực hiện thành công quá trình phóng, bay lên, tách tầng, đốt động cơ để quay trở lại và đốt động cơ hạ cánh tại một điểm hạ cánh ngoài khơi ở Vịnh Mỹ,” SpaceX viết trong mô tả sứ mệnh.
Công ty cho biết đã thực hiện nhiều điều chỉnh về phần cứng và phần mềm để khắc phục các vấn đề được ghi nhận trong chuyến bay trước.
Trong khi đó, Ship sẽ hướng tới mục tiêu hạ xuống biển ở Ấn Độ Dương, ngoài khơi Tây Australia, khoảng 65 phút sau khi phóng.
Lần đầu triển khai vệ tinh Starlink V3
Điểm mới đáng chú ý nhất trong Chuyến bay 13 là Ship sẽ triển khai 20 vệ tinh Starlink V3, thế hệ tiếp theo được SpaceX kỳ vọng sẽ “mở rộng đáng kể dung lượng mạng và tốc độ truy cập của người dùng”.
Về lâu dài, SpaceX muốn vận hành tới 100.000 vệ tinh Starlink V3 trên quỹ đạo thấp của Trái Đất. Đây là mục tiêu đầy tham vọng, khi chòm vệ tinh Starlink hiện tại – mạng lưới vệ tinh lớn nhất từng được triển khai – mới có khoảng 10.800 vệ tinh.
Kế hoạch này sẽ đòi hỏi hàng nghìn vụ phóng, vượt quá khả năng của tên lửa Falcon 9, dù phương tiện chủ lực của SpaceX đã thực hiện 165 chuyến bay trong năm 2025. Các vệ tinh Starlink V3 cũng nặng hơn đáng kể so với thế hệ trước, với mỗi vệ tinh được cho là nặng khoảng 2.000 kg.
Theo SpaceX, 20 vệ tinh Starlink V3 sẽ mở các tấm pin Mặt Trời và ăng-ten, đồng thời thử kết nối với chòm vệ tinh Starlink thông qua các tia laser công suất cao. Các vệ tinh này sẽ bay trên cùng quỹ đạo cận quỹ đạo với Starship và dự kiến bị phá hủy khi tái nhập khí quyển khoảng 20 phút sau khi được triển khai.
Sáu trong số 20 vệ tinh được trang bị camera để quét và nghiên cứu các tấm gạch bảo vệ nhiệt của Ship. SpaceX muốn thu thập thêm dữ liệu về hệ thống bảo vệ nhiệt trước khi thử đưa Ship trở lại bệ phóng và bắt phương tiện bằng cánh tay “đũa gắp”.
Công ty cũng sẽ tiến hành các thử nghiệm trực tiếp trên hệ thống bảo vệ nhiệt trong chuyến bay lần này.
Theo mô tả sứ mệnh, các tấm gạch bảo vệ nhiệt sẽ được trang bị cảm biến tải trọng để thu thập dữ liệu khi phương tiện chịu áp suất động cao hơn trong quá trình bay lên so với các chuyến bay trước. Thử nghiệm này nhằm đánh giá khả năng chịu thêm áp lực lên các điểm gắn tấm gạch, qua đó hỗ trợ tăng khối lượng hàng hóa mà Starship có thể đưa lên quỹ đạo.
Phương tiện Starship V3 đầu tiên của SpaceX cất cánh trong chuyến bay thử nghiệm ngày 22/5/2026. Ảnh: SpaceX
