Các nhà khảo cổ tại Ai Cập đã phát hiện một mảnh giấy cói papyrus chứa đoạn trích từ sử thi Iliad của Homer bên trong một xác ướp có niên đại khoảng 1.600 năm, đánh dấu lần đầu tiên một văn bản văn học Hy Lạp được tìm thấy trong nghi thức ướp xác, theo Đại học Barcelona.
Phát hiện được thực hiện tại thành phố cổ Oxyrhynchus (nay là Al Bahnasa), cách Cairo khoảng 190 km về phía nam, trong một khu mộ có từ thời La Mã.
Nhóm khảo cổ cho biết mảnh giấy cói papyrus được đặt trên vùng bụng của xác ướp như một phần trong nghi thức mai táng. Trước đây, các cuộc khai quật tại khu vực này từng phát hiện giấy cói papyrus Hy Lạp được sử dụng trong quá trình ướp xác, nhưng các văn bản đó chủ yếu mang nội dung phép thuật hoặc nghi lễ.
“Điểm mới thực sự ở đây là lần đầu tiên chúng tôi tìm thấy một văn bản văn học trong bối cảnh tang lễ,” giáo sư Ignasi-Xavier Adiego, giám đốc dự án Oxyrhynchus thuộc Đại học Barcelona, cho biết.
Qua phân tích, các nhà nghiên cứu xác định văn bản này thuộc phần “Danh mục tàu chiến” trong Quyển II của Iliad — đoạn liệt kê lực lượng Hy Lạp trước cuộc chiến thành Troy và được xem là một trong những phần quan trọng của sử thi.
Mảnh papyrus được phát hiện từ tháng 11 đến tháng 12-2025 trong một ngôi mộ thời La Mã, trước khi được các chuyên gia bảo tồn và ngôn ngữ học nghiên cứu thêm vào đầu năm 2026.
Iliad, được cho là do Homer sáng tác vào khoảng thế kỷ thứ 8 trước Công nguyên, là một trong những tác phẩm văn học cổ đại có ảnh hưởng lớn nhất lịch sử, kể về cuộc chiến giữa người Hy Lạp và thành Troy.
Các nhà nghiên cứu cho rằng phát hiện này mở ra góc nhìn mới về tập tục mai táng và sự giao thoa văn hóa tại Ai Cập thời Hy Lạp – La Mã.

Iliad là một thiên sử thi Hy Lạp cổ đại, được cho là do Homer sáng tác vào khoảng thế kỷ thứ 8 trước Công nguyên. Tác phẩm nhiều khả năng hình thành từ một truyền thống kể chuyện truyền miệng kéo dài về cuộc chiến thành Troy trước khi được ghi chép lại, lưu giữ các yếu tố từ cả lịch sử thời đại đồ đồng và văn hóa Hy Lạp sau đó. Ảnh: Shutterstock

