Startup năng lượng Arbor Energy hôm thứ Tư cho biết đã ký thỏa thuận cung cấp tuabin mô-đun với tổng công suất lên tới 5 gigawatt cho GridMarket, đơn vị chuyên thu xếp các dự án điện cho trung tâm dữ liệu và khách hàng công nghiệp. Điểm đáng chú ý là các tuabin này không phải thiết kế truyền thống, mà dựa trên công nghệ tuabin hiệu năng cao có nguồn gốc từ ngành hàng không vũ trụ.
“Cả thế giới đều cần thêm điện — và cần ngay lập tức,” đồng sáng lập kiêm CEO Brad Hartwig cho biết. “Thời gian ngày càng gấp rút, trong khi quy mô nhu cầu thì không ngừng mở rộng.”
Các tuabin Halcyon thương mại đầu tiên của Arbor sẽ được sản xuất bằng công nghệ in 3D, với công suất khoảng 25 megawatt mỗi đơn vị. Nếu đơn hàng được triển khai đầy đủ, tương đương khoảng 200 tuabin sẽ được đưa vào vận hành.
Dù hai bên không tiết lộ giá trị cụ thể, Hartwig cho biết thị trường đang chấp nhận mức giá hơn 100 USD cho mỗi megawatt-giờ, còn một nguồn tin cho hay tổng giá trị hợp đồng lên tới hàng tỷ USD.
Theo kế hoạch, Arbor sẽ kết nối tuabin đầu tiên với lưới điện vào năm 2028, sau đó tăng tốc sản xuất đến năm 2030 với mục tiêu đạt hơn 100 tuabin mỗi năm. Về dài hạn, công ty kỳ vọng có thể bổ sung khoảng 10 gigawatt công suất mới mỗi năm.
Ban đầu, Halcyon được thiết kế để vận hành bằng sinh khối như phế phẩm nông nghiệp hoặc gỗ, tạo ra khí tổng hợp rồi đốt trong môi trường oxy tinh khiết. Quá trình này cho ra CO₂ tinh khiết có thể thu giữ và lưu trữ dưới lòng đất, giúp tạo ra điện năng “âm carbon”.
Tuy nhiên, Arbor đã điều chỉnh thiết kế để tuabin có thể sử dụng cả khí tự nhiên, giúp hệ thống linh hoạt hơn. Dù vậy, CO₂ sinh ra vẫn có thể được thu giữ. Khi chạy bằng nhiên liệu hóa thạch, hệ thống không còn đạt mức âm carbon và vẫn phát thải khí nhà kính, đặc biệt do rò rỉ methane trong chuỗi cung ứng. Công ty cho biết đang hợp tác với các nhà cung cấp khí có mức rò rỉ thấp và coi việc thu giữ CO₂ là một lợi thế kinh tế.
Mục tiêu dài hạn của Arbor là giảm phát thải xuống dưới 10 gram CO₂ mỗi kWh — thấp hơn nhiều so với mức khoảng 400 gram của các nhà máy điện khí truyền thống không có công nghệ thu giữ carbon.
Dù mở rộng sang khí tự nhiên, Arbor khẳng định chưa từ bỏ hướng đi sinh khối, và thỏa thuận với GridMarket cũng không giới hạn ở một loại nhiên liệu. Tuy nhiên, các dự án sinh khối trước đây của công ty có quy mô nhỏ hơn đáng kể so với hợp đồng lần này.
Đà tăng trưởng của Arbor phản ánh nhu cầu điện khổng lồ từ làn sóng phát triển trung tâm dữ liệu. Trong khi đó, các nhà sản xuất tuabin truyền thống gặp khó trong việc mở rộng sản xuất do phụ thuộc vào chuỗi cung ứng phức tạp và lao động tay nghề cao.
“Nếu đặt mua tuabin hôm nay, có thể phải chờ đến năm 2032,” Hartwig nói.
Arbor tin rằng việc sử dụng linh kiện gia công và in 3D sẽ giúp rút ngắn đáng kể thời gian đưa sản phẩm ra thị trường. “Mọi người cần điện trong vài năm tới — và họ cần rất nhiều,” ông nhấn mạnh.
Hình cận cảnh thiết bị tuabin công nghệ cao của Arbor, với bề mặt kim loại được gia công tinh xảo. Ảnh: Arbor Anergy
