Nhà sản xuất ô tô năng lượng mặt trời Aptera Motors có trụ sở tại California cho biết công ty đã đưa chiếc xe đầu tiên ra khỏi dây chuyền lắp ráp kiểm chứng (validation assembly line), đánh dấu một cột mốc quan trọng trong quá trình chuẩn bị sản xuất thương mại.
“Việc hoàn thiện chiếc xe đầu tiên từ dây chuyền lắp ráp quy mô nhỏ là thành tựu lớn của toàn công ty,” đồng CEO Steve Fambro cho biết trong một tuyên bố. “Những chiếc xe đầu tiên này sẽ được dùng để thực hiện các thử nghiệm quan trọng và tối ưu hóa trước khi chúng tôi bán những chiếc xe đầu tiên cho khách hàng.”
Aptera cho biết đã nhận được gần 50.000 đơn đặt trước, tương đương hơn 2 tỷ USD doanh thu tiềm năng, và công ty đang tập trung hoàn thiện các bước cần thiết để bàn giao xe cho khách hàng vào cuối năm nay.
Theo Edward Sanchez, nhà phân tích cấp cao tại công ty phân tích công nghệ TechInsights, Aptera thời gian qua chịu nhiều sức ép từ nhà đầu tư về tiến độ sản xuất xe thực tế.
“Dù đây chưa phải là sản xuất quy mô lớn, nhưng nó cho thấy công ty đang tiến gần hơn tới mục tiêu mở rộng sản xuất,” ông nói với TechNewsWorld.
Từ giai đoạn kiểm chứng sang bán hàng
Theo Rob Enderle, Chủ tịch công ty tư vấn công nghệ Enderle Group, việc chiếc xe chạy bằng năng lượng mặt trời đầu tiên rời dây chuyền kiểm chứng thường cho thấy dây chuyền sản xuất đã gần sẵn sàng vận hành.
Sau khi các xe ban đầu được kiểm tra để bảo đảm tuân thủ thiết kế và các chỉ số hiệu suất, dây chuyền sẽ sẵn sàng để sản xuất xe hàng loạt, ông nói.
Tuy nhiên, thời điểm các xe thương mại chính thức rời dây chuyền còn phụ thuộc vào kết quả thử nghiệm và nguồn vốn, dù Aptera dường như đã tiến rất gần đến việc sản xuất xe có thể bán ra thị trường.
Mark N. Vena, nhà phân tích tại SmartTech Research, cho rằng cột mốc này đánh dấu bước chuyển của Aptera từ một dự án thử nghiệm sang sản xuất thực tế.
“Xe ra khỏi dây chuyền kiểm chứng cho thấy quy trình lắp ráp, thiết bị và các công đoạn sản xuất đã được chuẩn hóa để có thể lặp lại với độ chính xác cao,” ông nói.
Theo Vena, Aptera cho biết cần khoảng 65 triệu USD để hoàn tất giai đoạn này và bắt đầu sản xuất quy mô nhỏ, cho thấy rào cản chính hiện nay là vốn và khả năng mở rộng sản xuất.
“Nếu nguồn vốn được đảm bảo và kết quả kiểm chứng tốt, việc tăng sản lượng chỉ còn là vấn đề thời gian,” ông nói.
Khoảng cách giữa nguyên mẫu và sản xuất
Khi Aptera giới thiệu mẫu xe “Launch Edition” vào tháng 1/2023, công ty đặt mục tiêu khá tham vọng. Sau khi hoàn tất thử nghiệm va chạm và kiểm chứng, Aptera dự định sản xuất 10.000 xe mỗi năm tại nhà máy ở Carlsbad, bang California.
Sau đó, công ty kỳ vọng nâng công suất lên 20.000 xe mỗi năm bằng cách vận hành hai ca sản xuất.
Đồng sáng lập và đồng CEO Chris Anthony từng cho biết mục tiêu ban đầu là bắt đầu sản xuất vào cuối năm 2023, nhưng tiến độ đã bị chậm lại.
Theo Enderle, nguyên nhân chính gồm thiếu vốn, thay đổi kỹ thuật và việc đánh giá thấp thời gian cần thiết để chuyển từ nguyên mẫu sang sản xuất hàng loạt.
Seth Goldstein, chiến lược gia tại Morningstar Research Services, cho rằng việc biến một ý tưởng xe thành sản phẩm sản xuất thực tế khó hơn nhiều so với tưởng tượng của nhiều startup.
“Chỉ riêng việc sản xuất được xe đã là một trở ngại lớn,” ông nói. “Ngay cả khi sản xuất được vài chiếc, việc mở rộng quy mô và đạt lợi nhuận lại là thách thức khác.”
Nhiều công ty vì vậy đã phá sản hoặc từ bỏ kế hoạch sản xuất xe, trong đó có một số startup từng theo đuổi xe chạy bằng năng lượng mặt trời.
Những thách thức của xe điện mặt trời
Ngoài các khó khăn chung của thị trường xe điện, xe chạy bằng năng lượng mặt trời còn đối mặt với nhiều hạn chế kỹ thuật.
Theo Vena, tấm pin mặt trời trên xe chỉ có diện tích hạn chế, nên thường chỉ phù hợp để bổ sung quãng đường di chuyển, chứ khó thay thế hoàn toàn việc sạc điện từ lưới.
Công nghệ này phát huy hiệu quả nhất khi xe đỗ ngoài trời, quãng đường di chuyển hằng ngày ngắn và khu vực có nhiều nắng.
Sanchez cho biết ý tưởng xe điện chạy bằng năng lượng mặt trời đã tồn tại nhiều thập niên, nhưng chỉ khả thi trong những điều kiện sử dụng khá cụ thể, chẳng hạn ở các vùng nhiều nắng như miền Tây Nam nước Mỹ hoặc các khu vực khí hậu Địa Trung Hải.
“Với đa số người tiêu dùng, đây là một tính năng bổ sung chứ không thể thay thế hoàn toàn việc sạc điện,” ông nói.
Thiết kế hiệu quả nhưng thị trường hẹp
Aptera đạt được khả năng sử dụng năng lượng mặt trời bằng cách tập trung tối đa vào hiệu suất và trọng lượng nhẹ.
Đổi lại, thiết kế xe khá khác biệt: hai chỗ ngồi và ba bánh, điều này có thể khiến sản phẩm chỉ phù hợp với một nhóm nhỏ người mua xe.
Ngoài ra, công ty cũng đối mặt với rủi ro pháp lý. Một dự luật tại Quốc hội Mỹ – HR 3385 – có thể thay đổi định nghĩa của loại phương tiện “autocycle” (xe lai giữa ô tô và mô tô), nhóm mà Aptera đang được xếp vào.
Nếu dự luật được thông qua, một số mẫu xe ba bánh như Aptera hoặc Polaris Slingshot có thể phải điều chỉnh thiết kế hoặc đối mặt với quy định mới.
Dù vậy, theo Vena, xe điện mặt trời chỉ có thể trở thành xu hướng nếu chứng minh được khả năng sản xuất ổn định, chất lượng đồng đều và mạng lưới dịch vụ đầy đủ.
“Nếu Aptera biến các mẫu kiểm chứng thành xe thương mại được chứng nhận,” ông nói, “công ty không chỉ bán xe mà còn chứng minh được tiềm năng của năng lượng mặt trời trong giao thông.”
Chiếc xe đầu tiên từ dây chuyền kiểm chứng của Aptera đánh dấu cột mốc quan trọng khi startup xe điện năng lượng mặt trời tiến gần hơn đến sản xuất và giao xe cho khách hàng. Ảnh: Aptera Motors
Xe đầu tiên từ dây chuyền lắp ráp kiểm chứng của Aptera là bước tiến hướng tới chứng nhận kỹ thuật và bàn giao xe cho khách hàng. Ảnh: Aptera Motors
