“Kent và tôi tin vào sức mạnh của sự tò mò và tầm quan trọng của việc trao cho các nhà nghiên cứu sự tự do để theo đuổi những ý tưởng táo bạo,” bà Lynn Booth chia sẻ khi nói về khoản tài trợ mới nhất dành cho Viện Công nghệ California (Caltech). “Trong giai đoạn các khám phá trên Trái đất và trong không gian đang tăng tốc, chúng tôi tự hào được đồng hành cùng các giảng viên và sinh viên trong hành trình mở ra những chân trời mới.”
Phát biểu nêu trên đi kèm với một cam kết mang tính lịch sử: bà Lynn Booth và ông Kent Kresa, đều là ủy viên Hội đồng Quản trị Caltech, vừa trao tặng 50 triệu USD cho khoa hàng không – vũ trụ của viện. Khoản tài trợ không chỉ lập nên một quỹ lâu dài cho khoa mà còn đánh dấu việc đổi tên đơn vị này thành Khoa Hàng không – Vũ trụ Lynn Booth và Kent Kresa.
Theo thông tin từ Caltech, đây là một trong những khoản hiến tặng lớn nhất trong lịch sử gần 100 năm của khoa, nhằm bảo đảm nguồn lực bền vững cho nghiên cứu, đào tạo và thu hút nhân tài trong bối cảnh lĩnh vực hàng không – vũ trụ đang bước vào giai đoạn cạnh tranh và đổi mới chưa từng có.
Chủ tịch Caltech Thomas F. Rosenbaum cho biết, việc đặt tên khoa theo hai nhà tài trợ phản ánh mối gắn bó sâu sắc của họ với Viện cũng như với lĩnh vực hàng không – vũ trụ. “Lịch sử nghiên cứu và phát triển công nghệ hàng không – vũ trụ đã ăn sâu vào DNA của Caltech,” ông Rosenbaum nhấn mạnh. “Thật khó tìm được những người phù hợp hơn Lynn và Kent, xét đến sự đồng hành lâu dài của họ với Viện, sự trân trọng đối với các giá trị cốt lõi của Caltech, và sự nghiệp hàng không – vũ trụ lừng lẫy của chính Kent.”
Được thành lập năm 1928, khoa hàng không – vũ trụ của Caltech, nơi đặt Phòng thí nghiệm Hàng không Sau đại học (GALCIT), từ lâu đã giữ vai trò tiên phong ở Mỹ trong các lĩnh vực như công nghệ tàu vũ trụ, nghiên cứu bay siêu vượt âm và phát triển phương tiện tự hành. Những nghiên cứu nền tảng về khí động học và cơ học chất lưu tại đây từng góp phần quan trọng vào sự hình thành và phát triển của ngành công nghiệp máy bay ở miền Nam California.
Chính từ môi trường học thuật đó, các giảng viên và sinh viên Caltech đã thành lập Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực (Jet Propulsion Laboratory – JPL) vào năm 1936. Ngày nay, JPL do Caltech quản lý cho NASA, là một trong những trung tâm hàng đầu thế giới về thăm dò không gian. Ông David Gallagher, Giám đốc JPL kiêm Phó Chủ tịch Caltech, cho rằng khoản tài trợ 50 triệu USD lần này sẽ củng cố mối quan hệ đối tác lịch sử giữa hai đơn vị.
“Khoản đóng góp này cho phép các nhà khoa học, kỹ sư và nhà đổi mới của chúng tôi cùng nhau ước mơ lớn hơn, và biến nhiều ý tưởng táo bạo thành các sứ mệnh và công nghệ thực tế,” ông nói.
Những năm gần đây, một phần nhờ các khoản tài trợ trước đó từ Booth và Kresa, khoa đã trở thành nơi đặt Trung tâm Hệ thống và Công nghệ Tự hành (CAST), tập trung vào nghiên cứu máy bay không người lái, robot và các hệ thống lấy cảm hứng từ sinh học. Sinh viên và các cựu sinh viên mới tốt nghiệp của Caltech hiện đảm nhiệm nhiều vai trò then chốt, từ thiết kế và vận hành sứ mệnh không gian đến dẫn dắt các dự án vệ tinh cỡ nhỏ, phát triển robot và phương tiện tự hành.
Khoản tài trợ mới sẽ được phân bổ theo nhiều hướng nhằm hỗ trợ lâu dài cho hệ sinh thái học thuật này. Caltech sẽ thành lập Quỹ Cầu nối Booth–Kresa và Sáng kiến Booth–Kresa cho Nghiên cứu Mới nổi, tạo nguồn tài chính ổn định cho các nghiên cứu và hợp tác liên ngành. Các chương trình học bổng sau đại học và sau tiến sĩ Booth–Kresa cũng sẽ được triển khai, bên cạnh các quỹ dành cho tuyển dụng, giữ chân giảng viên và một ghế lãnh đạo mang tên hai nhà tài trợ.
Ông Kent Kresa hiện là Chủ tịch danh dự của Tập đoàn Northrop Grumman, từng giữ vai trò Chủ tịch và Giám đốc điều hành tập đoàn này trong giai đoạn then chốt của ngành công nghiệp quốc phòng – hàng không Mỹ. Sau khi nghỉ hưu, ông được Tổng thống Barack Obama lựa chọn làm Chủ tịch Hội đồng Quản trị General Motors, dẫn dắt hãng xe vượt qua giai đoạn phá sản. Ông tốt nghiệp MIT, gia nhập Hội đồng Quản trị Caltech từ năm 1994 và từng giữ chức Chủ tịch hội đồng, đồng thời là thành viên Viện Hàn lâm Kỹ thuật Quốc gia Mỹ.
Bà Lynn Booth là Chủ tịch Quỹ Otis Booth, một tổ chức từ thiện hoạt động tích cực tại Nam California, đồng thời tham gia ban quản trị của nhiều tổ chức cộng đồng và giáo dục. Bà được bầu vào Hội đồng Quản trị Caltech năm 2012.
Cả hai từ lâu đã là những mạnh thường quân lớn của Caltech. Trước khi kết hôn vào năm 2017, mỗi người đều có những khoản hiến tặng riêng nhằm tưởng nhớ người bạn đời quá cố và tri ân mối liên hệ cá nhân với Viện. Sau khi kết hôn, họ tiếp tục đồng hành trong các khoản tài trợ chung, trong đó có việc góp phần thành lập Ghế Lãnh đạo Booth–Kresa cho CAST.
“Lynn và tôi đã tận mắt chứng kiến cách CAST và toàn bộ khoa không ngừng mở rộng ranh giới của khám phá,” ông Kresa nói. “Với chúng tôi, món quà này là cách tiếp thêm nhiên liệu cho tinh thần đó — thúc đẩy tiến bộ trong công nghệ không gian, bay siêu vượt âm, hệ thống tự hành, và mở ra cơ hội cho một thế hệ tài năng trẻ đang khao khát hình dung và xây dựng tương lai.”

Hai ủy viên Hội đồng Viện Công nghệ California (Caltech) Lynn Booth và Kent Kresa đã cam kết quyên tặng 50 triệu USD cho khoa Hàng không – Vũ trụ danh tiếng của viện này. Ảnh: Forbes
Tỷ phú John Malone quyên góp 50 triệu USD cho trường cũ ở ConnecticutHoàng Khang (Theo New Haven Register)Trường Hopkins, ngôi trường tư thục tại New Haven, Connecticut, đã nhận khoản quyên góp 50 triệu USD từ doanh nhân, tỷ phú John C. Malone, cựu học sinh tốt nghiệp Hopkins năm 1959, và cho biết hôm đầu tháng 1/2026 rằng khoản tài trợ lớn nhất trong lịch sử 365 năm của trường sẽ được dùng để xây dựng một trung tâm học thuật mới, tập trung vào nghiên cứu của học sinh, công nghệ và giáo dục liên ngành. “Hopkins đã thay đổi cuộc đời tôi,” Malone, nhà sáng lập kiêm Chủ tịch danh dự của tập đoàn truyền thông Liberty Media Corporation, cho biết trong một tuyên bố, đồng thời nói thêm rằng “khi công nghệ đang tái định hình thế giới, tôi muốn học sinh Hopkins có được kỹ năng, sự tò mò và sự tự tin để dẫn dắt tương lai”. “Tôi hy vọng ngôi trường này sẽ tiếp tục là một trong những đơn vị dẫn đầu toàn quốc về giáo dục trong ba thế kỷ tới,” ông nói. Khoản tài trợ của Malone sẽ tài trợ toàn bộ cho Trung tâm Đổi mới (Center of Innovation) mới của trường, với diện tích khoảng 3.000 m², được xây dựng ở phía nam khuôn viên trung tâm của trường. Trung tâm này sẽ bao gồm một không gian nghiên cứu rộng khoảng 230 m², một tổ hợp phòng học dành cho khoa học máy tính, một studio thiết kế và thi đấu robot, một phòng sản xuất nội dung truyền thông số, một rạp trình diễn nhập vai dạng mái vòm, cùng nhiều hạng mục khác. Nhà trường dự kiến khởi công xây dựng vào cuối năm nay, với mục tiêu đưa công trình vào hoạt động vào mùa thu năm 2028. “Khoản tài trợ đặc biệt này giúp Hopkins sẵn sàng đáp ứng những nhu cầu của một thế giới đang thay đổi nhanh chóng,” Hiệu trưởng Matt Glendinning cho biết trong một tuyên bố. “Tầm nhìn và sự hào phóng của John Malone sẽ mang lại lợi ích cho mọi học sinh Hopkins trong nhiều thế hệ tới.” Cơ sở mới sẽ mang tên Trung tâm Đổi mới Gibbs, được đặt theo tên Josiah Willard Gibbs, người tốt nghiệp Trường trung học tư thục hàn lâm Hopkins năm 1854. Gibbs nổi tiếng với những đóng góp trong lĩnh vực vật lý, toán học và hóa học; ông cũng là giáo sư tại Đại học Yale và là người đầu tiên tại Mỹ nhận bằng tiến sĩ kỹ thuật vào năm 1863. “Thông qua việc đặt tên trung tâm theo Gibbs, Hopkins tôn vinh di sản đổi mới của ông và mong muốn truyền cảm hứng để học sinh noi theo con đường tò mò và khám phá,” thông cáo của trường Hopkins nêu rõ. |

Phối cảnh ý tưởng của Trung tâm Đổi mới Gibbs mới tại Trường Hopkins. Công trình được tài trợ hoàn toàn từ khoản quyên góp của tỷ phú John C. Malone là cựu học sinh của trường. Ảnh: S/L/A/M Collaborative

