Đài Loan đặt mục tiêu trở thành đối tác chiến lược thân cận của Mỹ trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) sau khi đạt được một thỏa thuận cắt giảm thuế quan và thúc đẩy đầu tư vào Mỹ, Phó lãnh đạo cơ quan hành pháp Đài Loan Cheng Li-chiun cho biết hôm thứ Sáu.
Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã gây sức ép với các nhà sản xuất bán dẫn lớn Đài Loan nhằm tăng cường đầu tư tại Mỹ, đặc biệt là sản xuất các loại chip phục vụ AI.
“Trong quá trình đàm phán này, chúng tôi đã thúc đẩy đầu tư công nghệ cao hai chiều giữa Đài Loan và Mỹ, với kỳ vọng trong tương lai có thể trở thành những đối tác chiến lược chặt chẽ về AI,” bà Cheng phát biểu tại một cuộc họp báo ở Washington.
Bà Cheng là người dẫn đầu các cuộc đàm phán dẫn tới thỏa thuận thương mại đạt được hôm thứ Năm. Thỏa thuận này cắt giảm thuế quan đối với nhiều mặt hàng xuất khẩu của Đài Loan và định hướng dòng vốn đầu tư mới vào ngành công nghệ Mỹ, song cũng có thể khiến Trung Quốc không hài lòng.
Trung Quốc coi Đài Loan là một phần lãnh thổ của mình và kiên quyết phản đối các tiếp xúc cấp cao giữa Mỹ và Đài Loan.
Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick cho biết các doanh nghiệp Đài Loan sẽ đầu tư khoảng 250 tỷ USD để tăng cường sản xuất chất bán dẫn, năng lượng và AI tại Mỹ. Con số này bao gồm 100 tỷ USD mà hãng sản xuất chip TSMC đã cam kết đầu tư trong năm 2025, và sẽ còn tăng thêm, ông nói.
Chính quyền Trump cũng cho biết Đài Loan sẽ bảo lãnh thêm 250 tỷ USD tín dụng nhằm tạo điều kiện cho các khoản đầu tư tiếp theo.
“Đối tác thân cận”
Phó lãnh đạo cơ quan hành pháp Đài Loan Cheng Li-chiun gọi thỏa thuận là “đôi bên cùng có lợi”, đồng thời cho rằng nó cũng sẽ khuyến khích đầu tư từ Mỹ vào Đài Loan. Mỹ hiện là đối tác ủng hộ quốc tế quan trọng nhất và là nhà cung cấp vũ khí chủ chốt của Đài Loan, dù hai bên không có quan hệ ngoại giao chính thức.
Theo bà Cheng, kế hoạch đầu tư do doanh nghiệp dẫn dắt và các công ty Đài Loan vẫn sẽ tiếp tục đầu tư trong nước.
“Chúng tôi mở rộng hiện diện tại Mỹ và hỗ trợ Mỹ xây dựng chuỗi cung ứng nội địa, nhưng quan trọng hơn, đó là sự nối dài và mở rộng của ngành công nghệ Đài Loan,” bà nói.
Các khoản đầu tư cũng sẽ bao gồm máy chủ AI và lĩnh vực năng lượng, và việc công bố chi tiết các khoản liên quan đến chip là tùy thuộc vào doanh nghiệp.
Chỉ số chứng khoán chủ chốt của Đài Loan đóng cửa ở mức cao kỷ lục vào thứ Sáu, nhờ kết quả kinh doanh quý IV tích cực của TSMC và phản ứng thuận lợi của nhà đầu tư trước thỏa thuận thuế quan.
“Đài Loan là đối tác đầu tiên được Mỹ công khai tuyên bố sẽ nhận được sự đối xử ưu đãi nhất đối với chip và các sản phẩm liên quan, cho thấy Washington coi Đài Loan là đối tác chiến lược then chốt trong lĩnh vực bán dẫn,” ông Chang Chien-yi, Chủ tịch Viện Nghiên cứu Kinh tế Đài Loan, nói với Reuters.
Vai trò của TSMC
Trong một tuyên bố, TSMC – nhà sản xuất chip AI tiên tiến hàng đầu thế giới – hoan nghênh triển vọng các hiệp định thương mại “vững chắc” giữa Mỹ và Đài Loan, đồng thời nhấn mạnh mọi quyết định đầu tư của hãng đều dựa trên điều kiện thị trường và nhu cầu khách hàng.
“Nhu cầu thị trường đối với công nghệ tiên tiến của chúng tôi đang rất mạnh,” TSMC cho biết. “Chúng tôi tiếp tục đầu tư tại Đài Loan và mở rộng ra nước ngoài.”
Trong một cuộc phỏng vấn với CNBC hôm thứ Năm, Bộ trưởng Thương mại Mỹ Lutnick cho biết mục tiêu là đưa 40% toàn bộ chuỗi cung ứng và sản xuất chip của Đài Loan sang Mỹ. Nếu không được xây dựng tại Mỹ, mức thuế có thể lên tới 100%.
Quan chức phụ trách kinh tế Đài Loan, ông Kung Ming-hsin, cho biết ông không rõ con số 40% được tính toán như thế nào, song Đài Loan ước tính rằng đến năm 2036, tỷ lệ sản xuất chip tiên tiến – loại 5 nanomet trở xuống – giữa Đài Loan và Mỹ sẽ là 80/20.
“Đợt triển khai này sẽ củng cố khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng bán dẫn Đài Loan – Mỹ cũng như toàn cầu,” ông nói. “Một mức độ đa dạng hóa toàn cầu vừa phải cũng là cần thiết. Trong thời gian tới, các đơn hàng AI lớn nhất sẽ đến từ thị trường Mỹ.”
Ông Lutnick gọi khoản đầu tư bán dẫn này là lớn nhất trong lịch sử Mỹ trong một bài đăng trên mạng xã hội X, kèm theo hình ảnh chụp cùng bà Cheng, Trưởng đại diện thương mại Đài Loan Yang Jen-ni và Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer.
Chia sẻ bức ảnh tương tự trên trang Facebook cá nhân, Phó lãnh đạo Đài Loan Hsiao Bi-khim cho rằng hòn đảo này đã thể hiện được sức mạnh của mình trên sân khấu thương mại toàn cầu.
“Đài Loan có thể không lớn về diện tích, nhưng chúng tôi linh hoạt và đổi mới – và là một lực lượng không thể thiếu, mang lại giá trị tích cực cho chuỗi cung ứng toàn cầu,” bà viết.
TSMC là doanh nghiệp chủ lực của Đài Loan trong việc thúc đẩy mối quan hệ chip bán dẫn với Mỹ. Ảnh: Reuters
