Hàng triệu kỹ sư và chuyên gia công nghệ đã gây dựng nên ngành dịch vụ CNTT trị giá hàng chục tỷ USD của Ấn Độ nay có thêm một “đồng đội” mới: trí tuệ nhân tạo (AI). Và việc chấp nhận mối quan hệ hợp tác này không còn là lựa chọn — chống lại AI có thể đồng nghĩa với dấu chấm hết cho sự nghiệp.
Trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh hôm thứ Hai, Tata Consultancy Services (TCS) — công ty CNTT lớn nhất Ấn Độ, đặt mục tiêu đạt được “năng lực AI ở quy mô lớn” — cho biết hiện có 217.000 nhân viên sở hữu “kỹ năng AI bậc cao”, tăng từ 180.000 người chỉ cách đó chưa đầy một tháng.
TCS đang đào tạo toàn bộ nhân viên cách làm việc song hành và cùng với AI. Công ty dịch vụ CNTT lớn thứ hai thế giới này cho biết với các nhà phân tích hồi tháng trước rằng họ đặc biệt quan tâm tuyển dụng “AI natives” — chủ yếu là những người trẻ thành thạo trong việc sử dụng nhiều công cụ AI hiện đại trong công việc.
“Những người này [các học viên] thực sự biết cách coi AI như một đồng đội,” bà Aarthi Subramanian, Giám đốc điều hành kiêm Giám đốc vận hành của TCS, nói với các nhà phân tích tại cuộc họp thường niên ngày 17/12.
Thực tế cho thấy TCS không phải là doanh nghiệp lớn duy nhất tại Ấn Độ đang đẩy mạnh việc kết hợp con người với AI.
Theo một báo cáo của Hiệp hội Phần mềm và Dịch vụ Quốc gia Ấn Độ (Nasscom) và nền tảng tìm việc Indeed, hơn một phần ba số công ty CNTT trong nước đang sử dụng AI cho 40% các hoạt động cốt lõi của họ.
Trung bình, các doanh nghiệp ghi nhận mức cải thiện 25%–35% trên các chỉ số hiệu suất then chốt, trực tiếp nhờ việc ứng dụng AI, báo cáo cho biết.
Gần như toàn bộ (97%) số doanh nghiệp được khảo sát kỳ vọng đến năm 2027, công việc sẽ được thực hiện bởi các nhóm gồm con người và AI, theo báo cáo dựa trên khảo sát 120 lãnh đạo nhân sự tại các công ty CNTT. Sự kết hợp này có thể là giữa con người với một công cụ AI hoặc một tác nhân AI.
AI sẽ đóng vai trò dẫn dắt trong phần lớn các nhóm như vậy, ngoại trừ một số vị trí đòi hỏi sự phán đoán, sự đồng cảm và sự hiện diện trực tiếp của con người, theo ông Sashi Kumar, Giám đốc điều hành Indeed Ấn Độ, và bà Ketaki Karnik, Trưởng bộ phận nghiên cứu của Nasscom.
Thách thức về kỹ năng
Khi công nghệ AI phát triển nhanh chóng, câu hỏi then chốt đặt ra là: Liệu người lao động có thể nâng cao kỹ năng kịp với yêu cầu công việc hay không?
“AI đã trở thành một trong những bộ kỹ năng quan trọng nhất đối với sinh viên mới tốt nghiệp khi gia nhập các công ty dịch vụ CNTT tại Ấn Độ,” ông Sachin Alug, Giám đốc điều hành của công ty tuyển dụng CNTT toàn cầu NLB Services, nhận định.
Gần một phần tư số vị trí dành cho người mới hiện nay yêu cầu kỹ năng liên quan đến AI hoặc dữ liệu, tăng mạnh so với mức chỉ 5%–10% cách đây ba năm, ông Alug cho biết, đồng thời nhấn mạnh việc đào tạo kỹ năng AI tại Ấn Độ cần được chú trọng khẩn cấp khi nhu cầu đối với lao động sẵn sàng cho AI ngày càng tăng.
Trong một báo cáo công bố tháng 10, Viện Nghiên cứu Chính sách Quốc gia Ấn Độ (Niti Aayog) cho biết: “Nguồn cung nhân lực AI hiện chỉ đáp ứng khoảng 50% nhu cầu hiện tại ở Ấn Độ và dự kiến sẽ tiếp tục tụt hậu trong những năm tới.”
Niti Aayog cũng cảnh báo rằng trong kịch bản “kinh doanh như bình thường”, “quy mô lao động trong lĩnh vực dịch vụ công nghệ có thể giảm từ 7,5–8 triệu người vào năm 2023 xuống còn 6 triệu người vào năm 2031”. Tuy nhiên, nếu có các biện pháp điều chỉnh và thúc đẩy đào tạo kỹ năng AI, số việc làm trong ngành CNTT có thể tăng lên 10 triệu.
Dữ liệu do TCS công bố hôm thứ Hai cho thấy số lượng nhân viên của công ty đạt 582.163 người vào cuối tháng 12, giảm so với mức 607.979 người vào cuối tháng 3 năm ngoái. Tháng 7/2025, TCS từng thông báo sẽ cắt giảm việc làm, chủ yếu ở cấp quản lý trung và cao cấp, với lý do “không phù hợp kỹ năng” trong bối cảnh AI ngày càng trở nên quan trọng.
Ông Ravi Menon, chuyên gia phân tích dịch vụ CNTT tại Macquarie Capital, cho rằng các công ty như TCS vẫn đang tuyển dụng, và các đợt sa thải chủ yếu xuất phát từ sự lệch pha về kỹ năng.
Ông dự báo mức tuyển dụng ròng của toàn ngành CNTT trong năm tài chính hiện tại chỉ bằng 1%–1,5% lực lượng lao động hiện có, nhưng sẽ tăng lên 6%–7% trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2027 và 7%–9% trong năm tài chính tiếp theo, khi nhu cầu phục hồi và việc ứng dụng AI trong các doanh nghiệp trở thành động lực chính.
Tuy nhiên, không phải ai cũng đồng tình với đánh giá này.
“Số lượng lao động cần thiết trong lĩnh vực dịch vụ CNTT trong kỷ nguyên AI sẽ thấp hơn rất nhiều so với hiện nay,” ông Saurabh Mukherjea, nhà sáng lập kiêm Giám đốc đầu tư của Marcellus Investment Managers, nói với chương trình “Inside India” của CNBC hồi đầu tháng.
Theo ông Mukherjea, dịch vụ CNTT — lĩnh vực tạo ra nhiều việc làm nhất tại Ấn Độ trong vài năm qua — đang cắt giảm nhân sự “khá nhanh”.
Trong khi tương lai của lực lượng lao động CNTT vẫn còn nhiều bất định, các “đồng đội AI” của họ được dự báo sẽ tiếp tục phát triển mạnh khi các doanh nghiệp ngày càng ứng dụng công nghệ mới. Con đường khả dĩ nhất đối với con người trong ngành CNTT có lẽ chính là nâng cao kỹ năng và sát cánh cùng AI.
Ảnh minh họa nhân viên văn phòng họp cùng trí tuệ nhân tạo. Ảnh: Getty Images
