Các công ty trí tuệ nhân tạo (AI) hàng đầu thế giới ngày 23-9 cảnh báo Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc về những rủi ro AI có thể gây ra cho nhân loại, đồng thời kêu gọi các chính phủ hợp tác để kiểm soát công nghệ ngày càng mạnh này.
CEO Anthropic Dario Amodei nói với Hội đồng Bảo an gồm 15 thành viên, cơ quan chịu trách nhiệm duy trì hòa bình và an ninh quốc tế, rằng nếu được quản lý không phù hợp, “AI có thể trở thành một rủi ro đối với toàn nhân loại”.
Cuộc họp do Pháp triệu tập trong khuôn khổ Đại hội đồng Liên Hợp Quốc thường niên, diễn ra trong bối cảnh ngày càng có nhiều cảnh báo rằng các hệ thống AI có thể sớm tự cải thiện và vượt khỏi khả năng kiểm soát của con người.
“Bất kể những khác biệt giữa những người có mặt trong căn phòng này, chúng ta phải gác chúng sang một bên để đối mặt với cơ hội toàn cầu và mối đe dọa toàn cầu đang xuất hiện cùng lúc. Không một nhà lãnh đạo, công ty hay quốc gia nào có thể tự mình quản lý vấn đề này,” Amodei nói.
Các chính phủ trên thế giới đang gặp khó khăn trong việc theo kịp tốc độ phát triển nhanh chóng của AI. Hai cường quốc dẫn đầu về phát triển AI là Mỹ và Trung Quốc đang áp dụng những cách tiếp cận khác nhau đối với việc giám sát công nghệ này.
Tổng thống Donald Trump cho rằng Mỹ không cần các quy định mới dành riêng cho AI, trong khi Trung Quốc đã ban hành các quy định về thuật toán và dữ liệu dùng để huấn luyện AI, trong đó có yêu cầu nội dung do AI tạo ra phải được gắn nhãn rõ ràng.
Đồng sáng lập Hugging Face Clément Delangue nhấn mạnh vai trò của AI trong phòng chống tấn công mạng, dẫn lại một sự cố trong đó các tác nhân AI của OpenAI đã xâm nhập hạ tầng của Hugging Face sau khi thoát khỏi môi trường thử nghiệm.
“Chúng tôi bị AI tấn công, nhưng quan trọng hơn là chúng tôi đã dùng AI để tự bảo vệ mình,” Delangue nói với Hội đồng Bảo an.
Các thành viên Hội đồng Bảo an, trong đó có Mỹ và Trung Quốc – hai đối thủ hàng đầu trong lĩnh vực AI – cũng dự kiến phát biểu tại cuộc họp.
Delangue cho biết Hugging Face đã sử dụng một mô hình AI của Trung Quốc để hỗ trợ phòng thủ trước cuộc tấn công của các tác nhân AI thuộc OpenAI, vì mô hình này chịu ít hạn chế hơn các công cụ tương đương của Mỹ. Phát biểu này cho thấy sự hiện diện ngày càng lớn của các sản phẩm AI Trung Quốc trên toàn cầu, một phần nhờ khả năng cung cấp các lựa chọn có chi phí thấp hơn so với các mô hình Mỹ.
CEO OpenAI Sam Altman cho rằng cần có hợp tác quốc tế.
“Nếu AI phải phục vụ một xã hội dân chủ, những quyết định quan trọng nhất không thể chỉ do các phòng thí nghiệm ở San Francisco đưa ra. Những quyết định đó phải được định hình thông qua các quy trình dân chủ và bởi các chính phủ chịu trách nhiệm trước người dân mà họ phục vụ,” Altman nói với Hội đồng Bảo an.
Trong lúc Hội đồng Bảo an họp, Thủ tướng Úc Anthony Albanese nói với các phóng viên tại New York rằng một tác nhân AI do OpenAI phát triển đã xâm nhập một trang web của chính phủ Úc hồi tháng 6, truy cập các tệp công khai và không công khai.
Mỹ: Không thể quản lý công nghệ mà không hiểu
Yoshua Bengio, nhà khoa học người Canada được xem là một trong những “cha đỡ đầu của AI” và đồng chủ tịch Hội đồng Khoa học Quốc tế Độc lập do Đại hội đồng Liên Hợp Quốc thành lập năm ngoái, nói với Hội đồng Bảo an rằng “những nguy hiểm là có thật và đang cận kề”.
“Hội đồng này đang đối mặt với một mối đe dọa chưa từng có, một mối đe dọa mà không thành viên nào lựa chọn, không ai có thể tự mình kiểm soát và bất chấp những đường biên giới mà chúng ta đang bảo vệ,” Bengio nói.
Hôm 22-9, Trump nói với các lãnh đạo thế giới tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc rằng ông “bác bỏ mọi nỗ lực xây dựng một cơ chế mang tính toàn cầu hóa để kiểm soát” AI. Ông mô tả AI là một công nghệ đáng kinh ngạc nhưng cho biết Mỹ sẽ thận trọng.
Cố vấn khoa học và công nghệ Nhà Trắng Michael Kratsios cũng đưa ra quan điểm tương tự tại Hội đồng Bảo an ngày 23-9.
“Không thể quản lý một công nghệ mà mình không hiểu. Cơ quan này và các tổ chức tương tự nên tập trung chia sẻ những phương thức tốt nhất để xây dựng năng lực trong nước, thay vì thiết lập một cơ chế quản lý toàn cầu,” Kratsios nói.
Đại sứ Trung Quốc tại Liên Hợp Quốc Fu Cong cho rằng cần tiếp tục hoàn thiện khung quản lý, cơ chế ứng phó khẩn cấp và hợp tác xuyên biên giới về AI.
“Cộng đồng quốc tế cần hợp tác chặt chẽ hơn, coi trọng bình đẳng giữa phát triển và an ninh, đồng thời định hướng AI phát triển theo hướng tích cực, vì lợi ích của con người,” ông nói.
Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres, người từ lâu thúc đẩy xây dựng cơ chế quản trị AI toàn cầu, đã nhiều lần cảnh báo rằng tốc độ phát triển nhanh chóng của AI tạo ra những rủi ro không thể bỏ qua. Quan điểm này đặt ông vào thế khác biệt với Trump.
Hội đồng Bảo an lần đầu thảo luận về những rủi ro của AI vào năm 2023, khi Trung Quốc cảnh báo công nghệ này không được trở thành một “con ngựa mất cương”, còn Mỹ cảnh báo về nguy cơ AI bị sử dụng để kiểm duyệt hoặc đàn áp con người.
CEO OpenAI Sam Altman phát biểu tại phiên họp Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc về AI trong khuôn khổ Đại hội đồng Liên Hợp Quốc lần thứ 81 tại trụ sở Liên Hợp Quốc ở New York, Mỹ, ngày 23-9-2026. Ảnh: Reuters
Đồng sáng lập Anthropic Dario Amodei phát biểu qua cầu truyền hình tại phiên họp Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc về trí tuệ nhân tạo, trong khuôn khổ Đại hội đồng Liên Hợp Quốc lần thứ 81, tại trụ sở Liên Hợp Quốc ở New York, Mỹ, ngày 23-9-2026. Ảnh: Reuters
