Hầu hết thành viên lớp 2026 của Đại học Stanford đều thông minh, đầy tham vọng và sẵn sàng cho sự nghiệp rực rỡ. Nhưng Theo Baker đã có một sự nghiệp từ trước khi anh bắt đầu, dù có vẻ sự nghiệp đó “xa lạ” với ngôi trường danh tiếng này.
Ngay trong học kỳ đầu tiên của năm nhất, Baker đã phá vỡ câu chuyện buộc chủ tịch Stanford, Marc Tessier-Lavigne, phải từ chức – một chiến công mang về cho anh giải George Polk, một trong những giải thưởng danh giá nhất của báo chí Mỹ. Warner Brothers và nhà sản xuất Amy Pascal đã mua bản quyền phim từ câu chuyện đó.
Và vào thứ Ba tuần này, khi ngày tốt nghiệp chỉ còn chưa đầy một tháng, Baker cho ra mắt cuốn sách How to Rule the World (Cách thống trị thế giới) – một bức tranh toàn cảnh về thời gian anh ở Stanford và mối quan hệ độc hại giấu kín giữa ngôi trường danh giá với ngành công nghiệp đầu tư mạo hiểm. Dựa trên sự quan tâm ban đầu, cuốn sách hoàn toàn có thể trở thành bestseller.
Từ cậu bé lập trình đến “sát thủ” báo chí
Baker đến Stanford với tư cách là một dân lập trình. Anh tham gia cuộc thi hackathon, vượt qua các lớp “vòng loại” của ngành Khoa học máy tính. Nhưng có một người đã thay đổi tất cả: ông nội anh.
“Ông tôi, người mà tôi rất thân, đã mất vài tuần trước khi tôi nhập học. Ông thường kể về những ngày làm báo sinh viên hơn bất kỳ ai tôi từng biết. Vì thế tôi gia nhập tờ báo sinh viên để cảm thấy gần ông – ban đầu chỉ là một sở thích, một cách kết bạn và khám phá khuôn viên trường,” Baker kể với TechCrunch vào thứ Sáu tuần trước.
Mọi thứ nhanh chóng vượt khỏi tầm kiểm soát. Những bài báo đầu tiên của anh nhận được phản hồi lớn, các nguồn tin bắt đầu đổ về. Và một nguồn tin đã dẫn anh đến một trang web ẩn danh tên PubPeer, nơi các nhà khoa học mổ xẻ các công trình đã được công bố.
“Ở đó có những bình luận đã 7 năm tuổi, nghi ngờ rằng các bài báo do chủ tịch Stanford, Marc Tessier-Lavigne, là đồng tác giả có những hình ảnh bị sao chép, cắt ghép hoặc bất thường khác,” Baker nói. “Tôi mới chỉ học được một tháng tại Stanford khi cuộc điều tra đó bắt đầu, và khi tôi quay lại vào năm thứ hai thì chủ tịch đã từ chức.”
Bị đe dọa và những lá thư từ luật sư
Baker kể lại rằng anh đã bị cảnh báo rất nhiều lần, ngay cả trước khi đăng bài đầu tiên.
“Mọi người cảnh báo tôi rằng Tessier-Lavigne là người có chính trực cao và danh tiếng sáng ngời – rằng tôi không nên làm chuyện này, vì nó sẽ đặt tôi vào một vị trí rất khó khăn trong nội bộ trường. Và điều đó, tất nhiên, không sai.”
Trong suốt 10 tháng tiếp theo, khi câu chuyện mở rộng, sự phản kháng ngày càng gay gắt. Tessier-Lavigne chưa bao giờ trả lời trực tiếp yêu cầu bình luận. Thay vào đó, ông ta gửi những thư điện tử cho toàn thể giảng viên – bao gồm tất cả giáo sư của Baker – mô tả bài báo của anh là “hết sức đáng phẫn nộ và đầy rẫy sai sự thật”.
“Sau đó tôi bắt đầu nhận được nhiều tin nhắn hơn từ luật sư của ông ấy,” Baker tiết lộ.
“Stanford bên trong Stanford” và lớp học bí mật mang tên “Thống trị thế giới”
Cuốn sách của Baker không chỉ dừng lại ở bê bối của vị chủ tịch. Nó phơi bày một “thực tại song song” – một thế giới bên trong mà anh gọi là “Stanford bên trong Stanford”.
“Rất nhanh sau khi tới đây, tôi nhận ra có một thế giới nội bộ – nơi những đứa trẻ được xác định sớm là những người có khả năng sáng lập startup trị giá nghìn tỷ được chọn ra từ đám đông và đặt vào một thế giới của sự tiếp cận và nguồn lực,” Baker mô tả. “Tiệc du thuyền, quỹ đen, tất cả cùng nhắn tin xin lời khuyên từ những tỷ phú vào cuối tuần.”
Điều đáng nói nhất là tên cuốn sách How to Rule the World của Baker không phải là phép ẩn dụ. Đó là tên thật của một lớp học bí mật tại Stanford, do một CEO Thung lũng Silicon đứng lớp.
“Nó không thực sự là một lớp học. Giống kiểu hội kín Skull and Bones dành cho giới tinh hoa công nghệ đầy tham vọng. Người ta không nhận tín chỉ, nhưng có bài giảng, thảo luận, diễn giả khách mời. Khi tôi đến, chỉ cần biết nó tồn tại thôi đã là một biểu tượng địa vị,” Baker nói.
Nỗi ám ảnh về AI và lời khuyên cho thế hệ trẻ
Baker cũng chứng kiến sự chuyển dịch chóng mặt khi FTX sụp đổ và ChatGPT ra đời chỉ trong cùng tháng 11/2022.
“Chúng tôi đến Stanford vào giai đoạn cuối của cơn sốt tiền mã hóa. SBF (Sam Bankman-Fried) bắt đầu sụp đổ ngày 2 tháng 11. ChatGPT ra mắt ngày 30 tháng 11. Và ngay lập tức, mọi thứ xoay chuyển. Những người từng là tín đồ crypto bỗng nói với tôi rằng SBF chỉ ‘đúng về hướng đi’, và họ đang nhảy sang AI như cơn sốt mới,” anh nhớ lại.
Khi được hỏi một lời khuyên dành cho học sinh 17 tuổi sắp vào đại học, Baker đáp: “Bạn phải thực sự tỉnh táo về việc liệu bạn đang làm điều mình làm vì bạn tin vào nó hay chỉ vì nó là con đường dễ dàng. Làm theo con đường được mong đợi thì kém thú vị hơn nhiều so với việc bước ra ngoài và tự làm điều gì đó cho chính mình.”
Và bản thân Baker, anh có muốn khởi nghiệp không? “Thành thật mà nói, tôi chưa nghĩ nhiều. Nhưng tôi nghĩ cuốn sách cho thấy tôi thực sự yêu báo chí. Đó là một tính khí, gần như một căn bệnh, hơn là một sự nghiệp. Bất kể tôi làm gì sau này, nó sẽ luôn gắn với báo chí.”
How to Rule the World ra mắt ngày 14/5, chưa đầy ba tuần trước lễ tốt nghiệp của Baker.

Theo Baker – con người công nghệ hay nhà báo tiềm năng? Ảnh: TechCrunch

