NASA hôm 13/5 đã xác nhận và công bố thêm một số chi tiết về sứ mệnh Artemis vào năm 2027, theo đó, Artemis 3 sẽ là sứ mệnh có người lái nhằm thử nghiệm các hoạt động tiếp cận và kết nối với một hoặc nhiều tàu đổ bộ Mặt Trăng ngay tại quỹ đạo gần Trái Đất.
“Dù đây là một sứ mệnh ở quỹ đạo Trái Đất, nó là bước đệm quan trọng để đưa con người hạ cánh thành công xuống Mặt Trăng trong sứ mệnh Artemis 4,” ông Jeremy Parsons, quyền phó trợ lý giám đốc chương trình Moon to Mars thuộc Ban Phát triển Hệ thống Thám hiểm của NASA tại Washington D.C., cho biết trong một tuyên bố. “Artemis 3 là một trong những sứ mệnh phức tạp nhất mà NASA từng thực hiện.”
Trước đó, NASA đã công bố các nét chính của Artemis 3: tên lửa Space Launch System (SLS) sẽ đưa bốn phi hành gia lên quỹ đạo bằng tàu Orion. Sau đó, Orion sẽ tiếp cận và kết nối với một hoặc cả hai tàu đổ bộ Mặt Trăng gồm Starship của SpaceX và Blue Moon của Blue Origin.
Cấu trúc nhiệm vụ này được công bố vào cuối tháng 2 và là thay đổi lớn so với kế hoạch Artemis 3 ban đầu, vốn dự kiến sử dụng một trong hai tàu đổ bộ để đưa phi hành gia hạ cánh gần cực nam Mặt Trăng.
NASA cho biết vẫn đang hoàn thiện chi tiết của Artemis 3, nhưng đã đạt một số tiến triển. Cơ quan này tiết lộ các phi hành gia sẽ ở trên tàu Orion lâu hơn so với Artemis 2 nhằm tiếp tục đánh giá hệ thống hỗ trợ sự sống.
Artemis 2 — sứ mệnh đưa bốn phi hành gia bay quanh Mặt Trăng — kéo dài 10 ngày, từ 1/4 đến 10/4. NASA chưa công bố thời lượng cụ thể của Artemis 3.
NASA cũng cho biết tên lửa SLS của Artemis 3 sẽ sử dụng một bộ phận mô phỏng gọi là “spacer” thay cho tầng trên hoạt động thực tế. Theo NASA, bộ phận này sẽ giữ nguyên kích thước tổng thể và các điểm kết nối giống tầng trên thông thường giữa bộ điều hợp Orion và tầng tên lửa. Hoạt động thiết kế và chế tạo hiện đang được tiến hành tại Trung tâm Không gian Marshall ở bang Alabama.
Động thái này được xem là biện pháp tiết kiệm chi phí, bởi tầng trên của SLS — gọi là tầng đẩy đông lạnh tạm thời (ICPS) — vốn có nhiệm vụ đưa Orion rời quỹ đạo Trái Đất để bay tới Mặt Trăng, trong khi Artemis 3 sẽ không thực hiện hành trình đó.
Sau khi tên lửa đưa Orion lên quỹ đạo, module dịch vụ do châu Âu chế tạo sẽ cung cấp lực đẩy để đưa tàu vào quỹ đạo thấp quanh Trái Đất.
NASA cho biết quỹ đạo này giúp tăng cơ hội thành công của nhiệm vụ vì tạo thêm nhiều cửa sổ phóng cho từng thành phần của sứ mệnh, bao gồm SLS mang Orion và phi hành đoàn, tàu Starship phiên bản thử nghiệm của SpaceX và tàu Blue Moon Mark 2 phiên bản thử nghiệm của Blue Origin.
NASA cho biết Artemis 3 sẽ sử dụng lá chắn nhiệt Orion phiên bản nâng cấp và các phi hành gia có thể sẽ bước vào ít nhất một mẫu tàu đổ bộ để thử nghiệm.
Hiện vẫn chưa rõ tàu đổ bộ nào sẽ tham gia sứ mệnh — Starship, Blue Moon hay cả hai.
Nhiều chi tiết khác cũng chưa được hoàn thiện, bao gồm thời gian nhiệm vụ, danh sách phi hành gia, các thí nghiệm khoa học và cách thử nghiệm bộ đồ không gian Artemis mới do công ty Axiom Space phát triển.
NASA cũng cho biết đang tìm kiếm ý tưởng từ ngành công nghiệp nhằm cải thiện liên lạc với mặt đất trong sứ mệnh do hệ thống Deep Space Network sẽ không được sử dụng.
Ngoài ra, cơ quan này cũng đang tìm kiếm đối tác quốc tế và trong nước để đưa các vệ tinh cỡ nhỏ cubesat lên quỹ đạo Trái Đất trong khuôn khổ Artemis 3.
Sứ mệnh Artemis 3 của NASA sẽ thử nghiệm hoạt động tiếp cận và kết nối trên quỹ đạo Trái Đất, mở đường cho kế hoạch đưa con người trở lại Mặt Trăng trong Artemis 4. Ảnh: NASA
Module dịch vụ của tàu Orion trong sứ mệnh Artemis 3 trước cuộc thử nghiệm âm thanh tại Trung tâm Vận hành và Kiểm tra của NASA ở Trung tâm Vũ trụ Kennedy ngày 7/5/2026. Ảnh: NASA
