Các nhà lãnh đạo Liên minh châu Âu (EU) tập trung tại Dublin hôm thứ Sáu để tham dự hội nghị thượng đỉnh đầu tiên về trí tuệ nhân tạo (AI), nhằm thảo luận cách giúp khối bắt kịp Mỹ và Trung Quốc, đồng thời giải quyết các vấn đề về nguồn vốn và những trở ngại khác.
Cuộc họp diễn ra trong bối cảnh lo ngại ngày càng gia tăng về một công nghệ được kỳ vọng sẽ làm thay đổi các ngành công nghiệp và xã hội, nhưng gần đây liên tiếp gây báo động sau hàng loạt sự cố liên quan đến các tác nhân AI hoạt động ngoài tầm kiểm soát. Tình hình càng thêm bất ổn trong tuần này khi CEO Nvidia Jensen Huang tuyên bố từ chức, khiến ngành công nghiệp AI mất đi một trong những nhân vật ủng hộ mạnh mẽ nhất.
Tại Dublin, các nhà lãnh đạo cũng sẽ đánh giá cách tháo gỡ những trở ngại khác, như thủ tục hành chính rườm rà, đồng thời xây dựng các nguyên tắc kiểm soát AI.
“Với tốc độ phát triển nhanh chóng của AI, tôi cho rằng đã đến lúc cần có cuộc thảo luận chuyên biệt đầu tiên ở cấp lãnh đạo về những cơ hội mà AI mang lại, cũng như tác động mang tính chuyển đổi của công nghệ này đối với nền kinh tế và xã hội chúng ta,” Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa viết trong thư mời gửi các nhà lãnh đạo EU tuần trước.
CEO Mistral AI Arthur Mensch và Geoffrey Hinton, nhà tiên phong trong lĩnh vực AI từng đoạt giải Nobel, đã trình bày thông tin về AI trước các nhà lãnh đạo EU.
CEO Mistral AI cho rằng châu Âu vẫn có đủ công nghệ và nhân lực để dẫn đầu cuộc đua AI, nhưng cần hành động nhanh hơn. “Châu Âu có tất cả công nghệ và nhân tài cần thiết để dẫn đầu cuộc đua AI. Điều cần thiết lúc này là tốc độ, nguồn tài chính và sự phối hợp chặt chẽ giữa các quốc gia thành viên,” Mensch nói với các nhà lãnh đạo EU. Ông cảnh báo những quyết định được đưa ra trong hai năm tới sẽ định hình ngành công nghiệp AI trong cả thập kỷ tiếp theo, đồng thời kêu gọi các chính phủ hành động ngay khi châu Âu vẫn còn cơ hội lựa chọn hướng đi của mình.
Trong khi đó, Geoffrey Hinton, nhà khoa học đoạt giải Nobel Vật lý năm 2024, tập trung vào nguy cơ AI phát triển vượt khỏi khả năng kiểm soát của con người. Hinton đã đưa ra cảnh báo mạnh mẽ về những nguy cơ AI có thể gây ra cho nhân loại và nhấn mạnh sự cần thiết của quản trị, giám sát ở cấp độ toàn cầu. Ông kêu gọi châu Âu đóng vai trò tiên phong trong việc xây dựng cơ chế quản trị AI toàn cầu, đồng thời bảo đảm con người duy trì quyền kiểm soát các hệ thống này.
Châu Âu sẽ phải tăng tốc nỗ lực nếu muốn trở thành một thế lực trong ngành AI. Sáng kiến mang tên Đạo luật Chip, được triển khai cách đây ba năm, đang đứng trước nguy cơ không đạt mục tiêu thu hút các hoạt động sản xuất chip tiên tiến và tăng gấp đôi thị phần của khối trên thị trường chip toàn cầu, lên 20% vào năm 2030.
Kế hoạch xây dựng bảy siêu nhà máy AI, tích hợp bộ xử lý AI tiên tiến, phần mềm, công nghệ điện toán đám mây, kết nối tốc độ cao và trung tâm dữ liệu trong cùng một cơ sở, vẫn chưa thể triển khai đầy đủ. Nguyên nhân là bất đồng giữa các nước thành viên EU về mức chi cho năng lực cạnh tranh của khối trong ngân sách giai đoạn 2028-2034.
Biển hiệu AI (trí tuệ nhân tạo) tại Hội nghị Trí tuệ nhân tạo Thế giới (WAIC) ở Thượng Hải, Trung Quốc, ngày 6/7/2023. Ảnh: Reuters
