Khi hoạt động kinh doanh điện thoại và viễn thông gặp nhiều rào cản tại phương Tây, Huawei đang đặt cược vào một lĩnh vực ít được chú ý hơn: năng lượng sạch. Với doanh thu hơn 11 tỷ USD, mảng Huawei Digital Power đang trở thành trụ cột tăng trưởng mới của tập đoàn, đồng thời mở ra cơ hội mở rộng tại các thị trường mới nổi trong cuộc đua chuyển đổi năng lượng toàn cầu.
Tại quần đảo Fernando de Noronha ngoài khơi Brazil, nơi chỉ có khoảng 3.000 cư dân nhưng mỗi năm đón lượng khách du lịch gấp gần 40 lần dân số, hệ thống điện từ lâu phụ thuộc chủ yếu vào dầu diesel vận chuyển bằng tàu biển. Tình trạng này dự kiến sẽ được cải thiện trong năm nay khi một trong những dự án lưu trữ năng lượng lớn nhất Mỹ Latinh đi vào hoạt động, với Huawei là một trong những nhà cung cấp thiết bị chính.
Từ điện thoại, 5G đến năng lượng sạch
Dự án này phản ánh hướng đi mới của Huawei Technologies. Được biết đến lâu nay với điện thoại thông minh và hạ tầng viễn thông 5G, tập đoàn Trung Quốc đang âm thầm xây dựng một đế chế năng lượng sạch trị giá hơn 11 tỷ USD, coi đây là động lực tăng trưởng mới trong bối cảnh hoạt động kinh doanh cốt lõi chịu nhiều sức ép từ các lệnh trừng phạt của Mỹ và châu Âu.
Thông qua công ty con Huawei Digital Power Technology, Huawei hiện cung cấp nhiều giải pháp năng lượng sạch, từ hệ thống lưu trữ pin, bộ biến tần năng lượng mặt trời đến hạ tầng sạc xe điện. Khi thị trường Mỹ và châu Âu ngày càng thu hẹp, các nền kinh tế mới nổi như Brazil đang trở thành động lực tăng trưởng quan trọng của doanh nghiệp.
Năm ngoái, Huawei Digital Power đạt doanh thu hơn 11 tỷ USD. Dù chỉ chiếm một phần nhỏ trong tổng doanh thu 126 tỷ USD của Huawei, quy mô này đã tiệm cận mảng năng lượng của Tesla và Sungrow Power Supply – hai doanh nghiệp đều ghi nhận doanh thu khoảng 13 tỷ USD trong năm 2025.
Đây cũng là lĩnh vực giúp Huawei đa dạng hóa nguồn thu. Kể từ khi Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt toàn diện vào năm 2019, thiết bị mạng và trạm gốc viễn thông của Huawei gần như bị loại khỏi nhiều thị trường phương Tây, trong khi mảng điện thoại thông minh, từng vượt Samsung và Apple về doanh số toàn cầu, đã rơi khỏi nhóm 5 hãng lớn nhất thế giới.
Năm ngoái, doanh thu toàn tập đoàn chỉ tăng khoảng 2% – mức thấp nhất trong ba năm – trong khi Huawei Digital Power vẫn duy trì mức tăng trưởng hai con số.
Huawei từng cân nhắc khai thác giá trị của mảng kinh doanh này thông qua việc bán cho nhà sản xuất pin lớn nhất thế giới CATL. Tuy nhiên, thương vụ không thành do hai bên bất đồng về định giá. Huawei được cho là muốn mức định giá ít nhất 200 tỷ nhân dân tệ (khoảng 27,9 tỷ USD), trong khi CATL chỉ chấp nhận khoảng 150 tỷ nhân dân tệ (gần 20,9 tỷ USD). CATL sau đó khẳng định không có kế hoạch mua lại đơn vị này.
Đặt cược sớm vào chuyển đổi năng lượng
Theo Giáo sư William Kirby của Đại học Harvard, việc Huawei mở rộng sang lĩnh vực năng lượng sạch là bước chuyển hướng chiến lược được thúc đẩy mạnh sau các lệnh trừng phạt của Mỹ.
“Mỗi năm thế giới đầu tư hàng nghìn tỷ USD cho quá trình chuyển đổi năng lượng. Đây là một hướng đi rất hợp lý về mặt chiến lược,” ông nhận định.
Cụ thể, các quốc gia đã đầu tư khoảng 2.300 tỷ USD cho công nghệ năng lượng sạch trong năm ngoái, cao gấp đôi năm 2020. Tuy nhiên, con số này mới chỉ bằng khoảng một nửa mức đầu tư cần thiết mỗi năm trong phần còn lại của thập niên để đáp ứng các mục tiêu chuyển đổi năng lượng.
Thực tế, Huawei đã đặt cược vào lĩnh vực này từ khá sớm. Công ty bắt đầu đăng ký các bằng sáng chế về năng lượng sạch từ năm 2010 và hiện sở hữu hơn 2.000 bằng sáng chế liên quan.
Bước ngoặt đến vào năm 2013 khi Huawei giới thiệu bộ biến tần chuỗi (string inverter) – thiết bị chuyển đổi điện một chiều từ các tấm pin mặt trời thành điện xoay chiều hòa lưới với hiệu suất cao hơn và dễ bảo trì hơn so với các bộ biến tần trung tâm truyền thống.
Nhờ sản phẩm này, Huawei đã vượt tập đoàn SMA Solar Technology của Đức để trở thành nhà sản xuất bộ biến tần năng lượng mặt trời lớn nhất thế giới vào năm 2015 và duy trì vị trí dẫn đầu cho đến nay.
Sau khi Huawei Digital Power được tách thành công ty con vào năm 2021, doanh nghiệp tiếp tục mở rộng quy mô toàn cầu. Công ty đã tham gia xây dựng hệ thống vi lưới tại Saudi Arabia để cấp điện cho một khu du lịch có diện tích lớn gấp hàng trăm lần đảo Manhattan, cung cấp hệ thống pin lưu trữ cho các trung tâm y tế tại Peru và lắp đặt hạ tầng sạc xe điện dưới chân dãy Himalaya.
Cơ hội lớn nhưng vẫn đối mặt nhiều sức ép
Dù vậy, Huawei Digital Power cũng đang đối mặt không ít thách thức. Tình trạng dư cung toàn cầu khiến biên lợi nhuận ngành năng lượng tái tạo suy giảm, trong khi các rào cản địa chính trị tiếp tục gia tăng.
Huawei đã rút khỏi thị trường bộ biến tần tại Mỹ từ năm 2019 sau khi Washington viện dẫn các lo ngại về an ninh quốc gia. Năm nay, Ủy ban châu Âu cũng đề xuất hạn chế cấp vốn cho các dự án năng lượng tái tạo sử dụng bộ biến tần của các nhà cung cấp bị coi là “rủi ro cao”, trong đó có Huawei.
Theo Lauri Myllyvirta, chuyên gia của Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí sạch (CREA), nếu chính sách này được áp dụng đối với các nhà cung cấp Trung Quốc, Huawei sẽ chịu ảnh hưởng đáng kể do đang nắm thị phần lớn trên thị trường.
Trong bối cảnh đó, Brazil nổi lên như một thị trường đầy triển vọng. Theo Wood Mackenzie, thị trường lưu trữ năng lượng tại Mỹ Latinh dự kiến tăng trưởng trung bình khoảng 8% mỗi năm đến năm 2034.
Huawei cho biết các dự án lưu trữ pin mà công ty đã ký kết tại Brazil có thể cung cấp điện cho khoảng 90.000 hộ gia đình mỗi ngày. Doanh nghiệp hiện cũng là nhà cung cấp bộ biến tần năng lượng mặt trời lớn nhất tại quốc gia này, đồng thời đang mở rộng sang thiết bị cho các trạm sạc xe điện nhằm đón đầu sự phát triển của thị trường ô tô điện.
Giám đốc Công nghệ Huawei Digital Power Brazil Roberto Valer cho biết công ty cũng đang cân nhắc xây dựng một nhà máy tại Brazil, dù chi phí sản xuất trong nước vẫn còn cao. “Chúng tôi không gặp bất kỳ vấn đề nào ở Brazil,” ông nói.
Thiết bị của Huawei Technologies tại tỉnh Thanh Hải, Trung Quốc. Ảnh: Bloomberg
Gian hàng Huawei tại Triển lãm Di động Thế giới ở Thượng Hải ngày 24/6. Ảnh: AFP
