Cơ quan Đổi mới Đột phá Quốc gia Hà Lan (NADI) được thành lập nhằm thúc đẩy đổi mới chiến lược sẽ hợp tác với cơ quan tương ứng của Đức để tìm kiếm những đột phá trong thiết kế chip máy tính phục vụ AI, là một phần trong nỗ lực của châu Âu nhằm giảm phụ thuộc vào công nghệ và chuyên môn của Mỹ Thủ tướng Hà Lan Rob Jetten cho biết ngày 23-9.
NADI được thành lập trong tháng này với khoản ngân sách 500 triệu euro (570 triệu đô la) từ chính phủ, được xây dựng theo mô hình Cơ quan Các dự án Nghiên cứu Quốc phòng Tiên tiến của Mỹ (DARPA).
DARPA được thành lập năm 1958, sau khi Liên Xô phóng vệ tinh Sputnik. Cơ quan này sau đó đóng vai trò trong việc phát triển nhiều công nghệ đặt nền móng cho Internet, máy bay tàng hình và hệ thống định vị GPS.
Thủ tướng Jetten dành sự ủng hộ mạnh mẽ cho NADI, một trong những dự án trọng điểm của lực lượng đặc nhiệm về năng lực cạnh tranh do ông thành lập sau khi nhậm chức hồi tháng 2.
Ông cho rằng hợp tác xuyên biên giới là hướng đi hợp lý, bởi châu Âu “không thể đổi mới theo từng quốc gia riêng lẻ” nếu muốn cạnh tranh trên toàn cầu.
Tận dụng hệ sinh thái ASML
Jelle Prins, đồng sáng lập NADI, cho biết chip là lĩnh vực ưu tiên tự nhiên nhờ hệ sinh thái bán dẫn phát triển xung quanh nhà sản xuất thiết bị Hà Lan ASML, trong khi Đức có thế mạnh về nghiên cứu và sản xuất.
Trong dự án này, NADI và cơ quan đối tác của Đức là SPRIND sẽ đầu tư tổng cộng 40 triệu euro trong 20 tháng cho các nhóm nhỏ, sử dụng AI để đẩy nhanh quá trình thiết kế chip phục vụ huấn luyện và suy luận, tức quá trình chạy các mô hình AI.
Prins cho rằng chip của NVIDIA có hiệu năng cao nhưng chưa hiệu quả đối với các tác vụ suy luận. Ông ví việc sử dụng những chip này cho suy luận giống như “dùng xe tải để đi mua hàng” thay vì sử dụng một chiếc xe đẩy.
Tại châu Âu, Pháp thành lập Cơ quan Đổi mới Quốc phòng (AID) vào năm 2018, Đức thành lập SPRIND năm 2019 và Anh ra mắt ARIA năm 2023.
Jano Costard, người phụ trách các chương trình thách thức của SPRIND, nói với Reuters rằng mục tiêu của dự án chip là tạo ra “mức tăng tốc nhiều bậc độ lớn” trong quá trình thiết kế, vốn hiện có thể mất nhiều năm.
Bo mạch chủ máy tính và chip trong ảnh minh họa chụp ngày 25-8-2025. Ảnh: Reuters

