Nghiên cứu dự báo thời tiết, dự đoán dịch bệnh và phát triển các chatbot có khả năng hiểu sắc thái ngôn ngữ châu Á đã nhận được cú hích lớn sau khi Singapore đưa vào vận hành siêu máy tính nghiên cứu quốc gia mới nhất.
Siêu máy tính mang tên Aspire 2B sở hữu cụm bộ xử lý đồ họa tiên tiến lớn nhất Singapore của hãng chip Mỹ Nvidia, với năng lực tính toán tương đương hơn 120.000 máy tính xách tay AI cao cấp cộng lại. Sức mạnh tính toán này sẽ hỗ trợ hơn 9.000 nhà nghiên cứu thuộc các trường đại học, viện nghiên cứu và cơ quan chính phủ tại Singapore xây dựng những mô hình AI phức tạp hơn, đồng thời rút ngắn đáng kể thời gian thử nghiệm.
Phát biểu tại lễ ra mắt ngày 8/6 tại Đại học Công nghệ Nanyang (NTU), Bộ trưởng Phát triển Kỹ thuật số và Thông tin Singapore Josephine Teo cho biết AI là công cụ khuếch đại năng lực nghiên cứu, giúp cộng đồng khoa học tái thiết kế quy trình làm việc và đẩy nhanh các đột phá cũng như ứng dụng mới.
“Với Aspire 2B, những mô hình trước đây quá lớn để có thể huấn luyện nay có thể được đào tạo ngay tại Singapore nhằm đáp ứng các nhu cầu riêng của chúng tôi. Những khối lượng công việc từng phải gửi ra nước ngoài giờ đây có thể tận dụng hạ tầng nghiên cứu quốc gia,” bà nói.
Theo bà Teo, các ứng dụng này bao gồm mô hình hóa khí hậu tiên tiến kết hợp giữa AI và mô phỏng vật lý, cũng như các hệ thống dự báo thời tiết có độ phân giải cao hơn.
“Điều này có thể giúp chúng ta dự báo sớm hơn các đợt mưa cực đoan và tình trạng nước biển dâng, từ đó xây dựng các kế hoạch phát triển đô thị và phòng vệ ven biển hiệu quả hơn,” bà cho biết.
Aspire 2B được đặt tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo của NTU và là một phần trong hạ tầng AI quốc gia mà Quỹ Nghiên cứu Quốc gia Singapore cam kết xây dựng từ năm 2024 với ngân sách 270 triệu đô la Singapore.
Siêu máy tính này do Trung tâm Siêu máy tính Quốc gia Singapore (NSCC) quản lý. NSCC được thành lập năm 2015 nhằm đáp ứng nhu cầu tính toán hiệu năng cao của quốc gia.
GPU hiện được xem là nền tảng cốt lõi của kỷ nguyên AI nhờ khả năng xử lý các phép tính kỹ thuật nhanh và hiệu quả hơn nhiều so với bộ xử lý trung tâm (CPU) trong phần lớn máy tính hiện nay.
Được xây dựng với hơn 1.500 GPU Nvidia H200, Aspire 2B có thể thực hiện hơn 100 triệu tỷ phép tính mỗi giây – khối lượng công việc mà toàn bộ dân số thế giới sẽ mất hơn 170 ngày để hoàn thành nếu thực hiện thủ công.
Năng lực tính toán của Aspire 2B cũng cao gấp bốn lần tổng công suất của hai hệ thống tiền nhiệm Aspire 2A và Aspire 2A+, vốn được đưa vào hoạt động năm 2024 và đã hỗ trợ hơn 1.500 dự án nghiên cứu.
Aspire 2A trước đó cũng được sử dụng để xây dựng các chiến lược bảo vệ bờ biển, tăng cường khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu và bảo đảm an ninh lương thực khu vực trong khuôn khổ Nghiên cứu Biến đổi Khí hậu Quốc gia lần thứ ba của Cơ quan Môi trường Quốc gia Singapore.
Trong lĩnh vực công nghiệp, công ty kỹ thuật hàng hải Mencast đã sử dụng Aspire 2A để rút ngắn chu kỳ phát triển chân vịt tàu biển, tạo ra hơn 10.000 phương án thiết kế chỉ trong vài ngày thay vì nhiều tháng.
Chương trình Mô hình AI Y tế Singapore, được triển khai từ năm 2025 nhằm thúc đẩy phát triển các mô hình AI phục vụ chăm sóc sức khỏe, sẽ sử dụng Aspire 2B để huấn luyện các mô hình lớn hơn dựa trên dữ liệu y tế và hồ sơ lâm sàng đa dạng dưới dạng văn bản, hình ảnh và âm thanh.
Về lâu dài, NSCC cho biết điều này có thể giúp các bệnh viện phát hiện sớm nguy cơ sức khỏe của bệnh nhân và cung cấp các dịch vụ chăm sóc phòng ngừa cá nhân hóa hơn.
Một phần trong khoản đầu tư 270 triệu đô la Singapore của NRF đã được sử dụng để đào tạo 1.000 chuyên gia có khả năng vận hành siêu máy tính, theo Giám đốc điều hành NSCC Terence Hung.
NSCC cho biết sẽ tiếp tục phát triển nguồn nhân lực trong nước thông qua các chương trình đào tạo bài bản, hỗ trợ kỹ thuật, hội thảo, tư vấn chuyên môn và các cơ hội thực hành dành cho nhà nghiên cứu cũng như sinh viên.
Trong tương lai, Aspire 2B sẽ được kết nối với máy tính lượng tử Helios, dự kiến được triển khai tại Singapore vào cuối năm 2026 theo thỏa thuận hợp tác giữa công ty Quantinuum của Mỹ và Văn phòng Lượng tử Quốc gia Singapore. Sự kết hợp này sẽ cho phép các nhà nghiên cứu giải quyết những bài toán phức tạp mà từng hệ thống riêng lẻ khó xử lý hiệu quả.
Bà Teo cho rằng các hệ thống AI thế hệ mới như tác nhân AI hay AI vật lý sẽ đòi hỏi năng lực tính toán lớn hơn rất nhiều so với hiện nay, vì vậy NSCC cần chuẩn bị sẵn sàng để đáp ứng các nhu cầu đó.
“Tuy nhiên, thước đo thành công của chúng ta không thể chỉ là quy mô phần cứng. Điều quan trọng là cách chúng ta khai thác hạ tầng, sử dụng năng lực tính toán một cách hiệu quả và phục vụ tốt nhất cho cộng đồng nghiên cứu,” bà nói.
“Con người và kỹ năng vẫn là yếu tố thiết yếu để biến khả năng tiếp cận phần cứng thành các mô hình khí hậu chính xác, các loại thuốc mới hay những công cụ tốt hơn cho ngành công nghiệp.”
Trung tâm dữ liệu của siêu máy tính Aspire 2B tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo thuộc Đại học Công nghệ Nanyang ra mắt ngày 8/6. Ảnh: The Straits Times
Bộ trưởng Phát triển Kỹ thuật số và Thông tin Singapore Josephine Teo (thứ hai từ phải sang) cùng Chủ tịch NSCC Quek Gim Pew (trái) và các quan chức Singapore tại lễ ra mắt Aspire 2B tổ chức ở Trung tâm Đổi mới sáng tạo của NTU. Ảnh: The Straits Times
