Trung Quốc hôm thứ Sáu thông báo áp thuế 34% lên tất cả các sản phẩm nhập khẩu từ Mỹ, làm leo thang cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.
Động thái này diễn ra hai ngày sau khi Tổng thống Donald Trump áp mức thuế tương tự lên toàn bộ hàng hóa Trung Quốc, như một phần của chính sách “thuế đối ứng” với danh sách dài các đối tác thương mại của Mỹ. Kết hợp với 20% thuế bổ sung khác mà ông Trump đã áp từ khi trở lại Nhà Trắng hồi tháng 1, tổng thuế Mỹ đánh lên một số hàng hóa Trung Quốc hiện đã lên đến ít nhất 54%.
Khi công bố mức thuế mới tại một sự kiện ở Nhà Trắng hôm thứ Tư, ông Trump đặc biệt nhắc đến Trung Quốc như một trong những “quốc gia đối xử tệ với chúng ta.” Mỹ hiện đang có mức thâm hụt thương mại cao nhất với Trung Quốc, đạt 295,4 tỷ USD trong năm ngoái.
Là một trong những đối tác thương mại lớn nhất của Mỹ, Trung Quốc đã kêu gọi chính quyền ông Trump hủy bỏ ngay lập tức các mức thuế và “giải quyết các tranh chấp thương mại thông qua tham vấn trên tinh thần bình đẳng, tôn trọng và đối ứng.”
Bộ Tài chính Trung Quốc trong tuyên bố hôm thứ Sáu cho biết mức thuế mới của Mỹ “không tuân thủ các quy định thương mại quốc tế, xâm hại nghiêm trọng đến các quyền và lợi ích hợp pháp của Trung Quốc, và là một hành vi bắt nạt đơn phương điển hình.”
“Tình trạng này không chỉ gây tổn hại cho lợi ích của Mỹ mà còn đe dọa sự phát triển kinh tế toàn cầu và sự ổn định của các chuỗi cung ứng,” tuyên bố nêu rõ.
Bộ cho biết mức thuế 34% đối với hàng hóa Mỹ sẽ có hiệu lực vào thứ Năm tuần tới, trong khi thuế của Mỹ áp lên hàng Trung Quốc bắt đầu có hiệu lực vào thứ Tư.
Trung Quốc cũng nhắm vào ngành nông nghiệp Mỹ, thông báo đình chỉ ngay lập tức việc nhập khẩu các sản phẩm thịt gà từ ba công ty Mỹ, cũng như ngưng nhập khẩu lúa miến từ công ty C&D (USA) Inc., với lý do lo ngại về vấn đề sức khỏe.
Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết họ đã đệ đơn kiện lên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) về mức thuế 34% mà ông Trump công bố hôm thứ Tư.
“Trung Quốc luôn là người bảo vệ vững chắc trật tự kinh tế và thương mại quốc tế, cũng như là người ủng hộ mạnh mẽ hệ thống thương mại đa phương,” người phát ngôn bộ nói. “Chúng tôi kêu gọi Mỹ ngay lập tức sửa chữa các hành vi sai trái của mình và hủy bỏ các biện pháp thuế đơn phương.”
Bộ cũng đưa thêm 11 công ty Mỹ vào danh sách “các thực thể không đáng tin cậy,” cấm họ xuất nhập khẩu với Trung Quốc, và bổ sung 16 công ty vào danh sách kiểm soát xuất khẩu.
Ngoài ra, Bộ Thương mại Trung Quốc cũng công bố cuộc điều tra chống bán phá giá đối với ống tia X y tế CT nhập khẩu từ Mỹ và Ấn Độ, đồng thời áp dụng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu mới đối với một số loại đất hiếm gồm samarium, gadolinium, terbium, dysprosium, lutetium, scandium và yttrium, bắt đầu từ thứ Sáu.
Các biện pháp đáp trả được công bố hôm thứ Sáu cho thấy kho vũ khí trả đũa mà Trung Quốc có trong tay — một trong những lý do khiến Bắc Kinh cảm thấy họ đã chuẩn bị tốt hơn để đối mặt với một cuộc chiến thương mại với Mỹ ngày nay so với thời chính quyền Trump đầu tiên, theo ông Wang Dong, Giám đốc điều hành Viện Hợp tác và Hiểu biết Toàn cầu tại Đại học Bắc Kinh.
“Nếu chính quyền Trump hy vọng gây áp lực để Trung Quốc phải nhượng bộ, thì đó sẽ là một khởi đầu thất bại,” ông nói.
Ông Wang Dong cho biết Bắc Kinh cũng đang đặt cược rằng ông Trump sẽ phải đối mặt với áp lực ngày càng gia tăng trong nước để nới lỏng một số mức thuế, do những tổn hại mà nó có thể gây ra cho nền kinh tế Mỹ.
“Trung Quốc đang ở vị thế tốt hơn để giành lợi thế trong vòng căng thẳng thương mại lần này,” ông nhận định.
Ông Trump lập luận rằng các mức thuế cao là cần thiết để chặn đứng đà suy giảm kéo dài trong tỷ trọng sản xuất toàn cầu của Mỹ, bằng cách bảo vệ thị trường nội địa khỏi làn sóng hàng nhập khẩu. Nhà Trắng cũng cho rằng các mức thuế này là cần thiết nhằm duy trì năng lực công nghiệp còn lại của Mỹ trong việc sản xuất vũ khí, phòng trường hợp xảy ra xung đột quân sự.

Người dân mua sắm tại Thâm Quyến, Trung Quốc, vào thứ Năm. Ảnh: Getty Images

