Warren Buffett vừa đưa ra một tuyên bố công khai hiếm hoi nhằm tái khẳng định sự ủng hộ của ông đối với Giving Pledge — sáng kiến kêu gọi những người giàu nhất thế giới dành phần lớn tài sản cho các tổ chức từ thiện trong đời hoặc sau khi qua đời. Tuy nhiên, theo The New York Times, sáng kiến này đang đối mặt với một “làn sóng phản đối từ giới tỷ phú”.
Buffett nhấn mạnh rằng Giving Pledge vẫn đang hoạt động đúng như kỳ vọng, bất chấp các chỉ trích.
“Tôi hoàn toàn tin tưởng vào Giving Pledge và coi đó là một thành công đáng kể, dù những hạn chế về sức khỏe khiến tôi không còn tham gia các cuộc gặp thường niên,” ông viết trong email gửi The New York Times. “Tôi vẫn liên hệ với các thành viên tiềm năng nhưng ở quy mô hạn chế trong những năm gần đây.”
Buffett đã sáng lập Giving Pledge vào năm 2010 cùng Bill Gates và Melinda French Gates, và cho rằng sáng kiến này đã góp phần tạo ra một chuẩn mực mới về từ thiện trong giới siêu giàu. Bản thân ông cam kết sẽ hiến tặng hơn 99% tài sản cho hoạt động từ thiện.
Làn sóng phản đối gia tăng
Trong hai năm qua, Giving Pledge đã đối mặt với “sự phản ứng ngày càng mạnh từ chính những tỷ phú mà sáng kiến này hướng tới”, theo The New York Times.
Peter Thiel nổi lên là người chỉ trích mạnh mẽ nhất, cho biết ông đã kín đáo kêu gọi khoảng một chục người ký cam kết rút lại lời hứa. “Hầu hết những người tôi nói chuyện đều bày tỏ ít nhiều sự hối tiếc khi đã ký,” Peter Thiel nói.
Thiel cảnh báo các tỷ phú có quan điểm bảo thủ (ủng hộ Đảng Cộng Hòa) rằng việc tham gia Giving Pledge có thể khiến tài sản của họ bị chuyển tới “các tổ chức phi lợi nhuận thiên tả do Bill Gates lựa chọn”. Tuy nhiên, nhà đầu tư mạo hiểm Ron Conway — người thân cận với Gates — khẳng định sáng kiến này không “nghiêng về các quan điểm tự do (Dân Chủ)”, mà nhận được sự ủng hộ từ cả phe bảo thủ lẫn trung dung.
Ngoài chiến dịch phản đối của Thiel, còn có dấu hiệu cho thấy Giving Pledge đang chững lại. Sau làn sóng tham gia mạnh mẽ ban đầu, số lượng tỷ phú mới ký cam kết đã giảm đáng kể: chỉ vài chục người trong 5 năm gần đây, so với hơn 100 người trong 5 năm đầu. Nguyên nhân của sự sụt giảm này vẫn chưa rõ ràng.
Một số tỷ phú cũng âm thầm giữ khoảng cách, trong đó có CEO Coinbase Brian Armstrong, khi thư cam kết của ông biến mất khỏi website năm 2024 mà không có giải thích công khai.
Năm 2025, Larry Ellison cho biết ông đã “điều chỉnh” cam kết để chuyển tiền sang tài trợ cho viện nghiên cứu của riêng mình và các dự án kinh doanh vì lợi nhuận.
Hai cách nhìn về việc “cho đi”
Theo nhà xã hội học Aaron Horvath, Giving Pledge giờ đây bị coi là “lỗi thời” và giống như “di tích của thập niên 2010”. Ông cho rằng nhiều tỷ phú hiện nay nghĩ rằng: “Tôi chỉ cần tiếp tục kiếm tiền, không cần tham gia vào ‘màn trình diễn từ thiện’ này nữa.”
Theo The New York Times, Thiel và các đồng minh đang thúc đẩy một dạng “chủ nghĩa tư bản vì lợi nhuận”, cho rằng cách tốt nhất để đóng góp cho xã hội là xây dựng doanh nghiệp thành công và thúc đẩy đổi mới.
Ngược lại, Giving Pledge — theo TechCrunch — xem việc quyên góp quy mô lớn là nghĩa vụ đạo đức khi tài sản đã vượt xa nhu cầu tiêu dùng và đầu tư hợp lý. Trong cách nhìn này, từ thiện là giải pháp cho những vấn đề mà logic lợi nhuận thuần túy không thể giải quyết, từ y tế toàn cầu đến xóa đói giảm nghèo.
Đến nay, hơn 250 gia đình siêu giàu từ 30 quốc gia đã ký Giving Pledge, bao gồm cựu Thị trưởng New York Michael Bloomberg, CEO OpenAI Sam Altman, và MacKenzie Scott — vợ cũ của Jeff Bezos.
Nhiều lãnh đạo công nghệ vẫn ủng hộ Giving Pledge, như Craig Newmark là nhà sáng lập nền tảng rao vặt trực tuyến Craigslist; Dario Amodei, đồng sáng lập và CEO của Anthropic; và Drew Houston là đồng sáng lập và CEO của Dropbox.
“Thật đáng buồn khi nhiều người giàu, đặc biệt trong ngành công nghệ, đang có cái nhìn hoài nghi và bi quan rằng từ thiện là vô nghĩa,” Dario Amodei nói.
Bất chấp tranh cãi, sứ mệnh của Giving Pledge vẫn tiếp tục. “Mục tiêu của chúng tôi là xây dựng một văn hóa mà việc cho đi trở thành chuẩn mực, và hỗ trợ để biến cam kết thành hành động,” bà Taryn Jensen, người phụ trách vận hành sáng kiến Giving Pledge thuộc Gates Foundation, cho biết.
Tỷ phú Warren Buffett, người đã cam kết đóng góp hơn 99% tài sản của mình theo sáng kiến Giving Pledge. Ảnh: Daniel Zuchnik
