Một phó chủ tịch cấp cao của Super Micro Computer Inc. cùng hai người liên quan đến công ty này đã bị truy tố hôm thứ Năm với cáo buộc âm mưu buôn lậu lượng lớn máy chủ chứa chip tiên tiến của Nvidia sang Trung Quốc.
Theo cáo trạng tại tòa án liên bang Manhattan, các bị cáo đã vi phạm luật kiểm soát xuất khẩu của Mỹ khi tìm cách chuyển hướng số lượng lớn máy chủ hiệu năng cao — được lắp ráp tại Mỹ — sang Trung Quốc trong giai đoạn 2024–2025.
Trong thông cáo, Trợ lý Giám đốc FBI phụ trách vụ việc, ông James C. Barnacle Jr., cho biết các bị cáo đã sử dụng tài liệu giả, dàn dựng thiết bị nhằm qua mặt các cuộc kiểm tra kiểm kê, đồng thời lập công ty trung gian để che giấu hành vi sai trái và danh sách khách hàng thực sự.
Công tố viên liên bang Jay Clayton nhấn mạnh những âm mưu như vậy “gây ra mối đe dọa trực tiếp đối với an ninh quốc gia Mỹ”.
Chip của Nvidia hiện là thành phần không thể thiếu trong các trung tâm dữ liệu phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI). Chính vì vậy, Mỹ và Trung Quốc đang cạnh tranh quyết liệt để giành ưu thế trong lĩnh vực này.
Để duy trì lợi thế, chính quyền Mỹ đã áp đặt hạn chế đối với việc bán chip AI của Nvidia sang Trung Quốc — chính sách được duy trì qua nhiều đời tổng thống. Dù sau đó có nới lỏng một phần đối với các dòng chip cấp thấp hơn, Nvidia vẫn không đưa doanh thu từ Trung Quốc vào dự báo tài chính gần nhất.
Nhà chức trách cho biết Yih-Shyan Liaw (71 tuổi), công dân Mỹ và là phó chủ tịch cấp cao của Super Micro, đã bị bắt tại California cùng với Ting-Wei Sun (44 tuổi), một nhà thầu của công ty. Trong khi đó, Ruei-Tsang Chang, quản lý bán hàng tại Đài Loan, hiện vẫn đang bỏ trốn.
Cáo trạng nêu rõ Liaw và Chang đã chỉ đạo lãnh đạo một công ty tại Đông Nam Á đặt mua máy chủ trị giá khoảng 2,5 tỷ USD từ Super Micro trong giai đoạn 2024–2025. Theo cơ quan chức năng, quy mô hành vi ngày càng táo bạo, với ít nhất 510 triệu USD máy chủ bị chuyển hướng sang Trung Quốc sau khi được lắp ráp tại Mỹ.
Super Micro cho biết hành vi của các cá nhân này “đi ngược lại chính sách và hệ thống kiểm soát tuân thủ của công ty”, đồng thời khẳng định đang hợp tác đầy đủ với cuộc điều tra và không bị truy tố trong vụ án.
Về phía Nvidia, công ty nhấn mạnh tuân thủ quy định là ưu tiên hàng đầu và cảnh báo việc chuyển hướng trái phép các hệ thống bị kiểm soát sang Trung Quốc là “một lựa chọn thất bại”, bởi công ty sẽ không cung cấp hỗ trợ kỹ thuật cho các hệ thống như vậy.
Dù không có doanh thu từ Trung Quốc, Nvidia vẫn tăng trưởng mạnh trong ba năm qua, với giá trị thị trường tăng từ khoảng 400 tỷ USD cuối năm 2022 lên tới 4.300 tỷ USD hiện nay — cao nhất thế giới. CEO Jensen Huang gần đây dự báo nhu cầu chip AI sẽ tiếp tục bùng nổ, với lượng đơn hàng đặt trước có thể sớm đạt 1.000 tỷ USD.

Khách tham quan đi ngang gian hàng của Super Micro Computer Inc. tại triển lãm Computex Taipei ở Đài Bắc. Ảnh: AP

