Một đơn vị thuộc Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID), từng bị giải thể do các đợt cắt giảm dưới thời chính quyền Trump năm ngoái, đã chính thức tái lập vào ngày 5/2 với tư cách một tổ chức phi lợi nhuận độc lập, qua đó cho phép các hoạt động quốc tế của đơn vị này tiếp tục dưới một hình thức mới.
Development Innovation Ventures (DIV), trước đây trực thuộc USAID, nay hoạt động với tên gọi DIV Fund sau khi huy động được 48 triệu USD từ hai nhà tài trợ tư nhân. Đây là một trong số rất ít trường hợp cho thấy sự tiếp nối hoạt động sau khi chính quyền Trump đóng băng toàn bộ nguồn tài trợ đối ngoại và giao cho Bộ Hiệu quả Chính phủ do Elon Musk đứng đầu nhiệm vụ đóng cửa USAID – cơ quan đã cung cấp viện trợ nước ngoài của Mỹ trong suốt 60 năm.
Sự tan rã của USAID đã khiến hàng chục nghìn người mất việc và làm gián đoạn nhiều chương trình thiết yếu trên toàn cầu. Trong bối cảnh đó, các sáng kiến tư nhân đã xuất hiện nhằm bảo tồn dữ liệu, tri thức tích lũy và duy trì một phần hoạt động phát triển quốc tế. Tuy nhiên, hiếm có nỗ lực nào huy động được nguồn tài trợ ở quy mô như DIV Fund.
Theo ông Michael Kremer, Giám đốc khoa học của DIV Fund và là nhà kinh tế đoạt giải Nobel, việc mất đi sự hỗ trợ của chính phủ Mỹ là “một đòn giáng mạnh”, và nguồn tài trợ tư nhân chỉ có thể bù đắp “một phần” khoảng trống đó. DIV Fund hiện đặt mục tiêu phân bổ khoảng 25 triệu USD mỗi năm, tương đương hơn một nửa ngân sách mà DIV từng có khi còn thuộc USAID.
Thành công trong gây quỹ của DIV Fund đến từ mô hình hoạt động tập trung hẹp, nhằm xác định và mở rộng các giải pháp can thiệp chi phí thấp nhưng hiệu quả cao, cùng với mối quan hệ lâu năm với các nhà tài trợ thiện nguyện. Trước đây, DIV từng nhận được khoản tài trợ lớn từ Coefficient Giving – hiện là một trong hai nhà tài trợ chính của DIV Fund.
Trong tổng số tiền đã huy động, DIV Fund đã phân bổ 20 triệu USD cho các bên từng nhận tài trợ trước đây, phần còn lại sẽ dành cho các dự án mới thông qua các đợt kêu gọi công khai trong năm nay. Hoạt động độc lập cũng mở ra khả năng hợp tác với các tổ chức như Ngân hàng Thế giới và các quốc gia khác để thúc đẩy những quỹ nghiên cứu tương tự.
Dù sẵn sàng hợp tác với chính phủ Mỹ, tương lai mối quan hệ này vẫn chưa rõ ràng, trong bối cảnh chính quyền hiện tại tiếp tục chỉ trích USAID và cắt giảm mạnh viện trợ nước ngoài. Trước đây, DIV từng nhận được sự ủng hộ lưỡng đảng nhờ hiệu quả đầu tư cao của các chương trình mà đơn vị này hỗ trợ.
DIV Fund không kỳ vọng có thể thay thế nguồn tài trợ cho các chương trình nhân đạo hoặc quy mô lớn từng do USAID bảo trợ. Tuy vậy, theo đồng sáng lập Sasha Gallant, quỹ vẫn tin rằng cộng đồng tài trợ quốc tế cần tiếp tục đầu tư cho những chương trình giúp cải thiện sinh kế, cứu sống con người và giữ trẻ em ở lại trường học.
Sasha Gallant, đồng sáng lập DIV Fund, phát biểu tại lễ ra mắt tổ chức phi lợi nhuận này ở Washington. Ảnh: AP
